1.  Wymagania sprzętowe

Wprowadzenie

Zanim zaczniemy musimy ustalić jakie wymagania sprzętowe powinien spełniać komputer, aby pomyślnie zainstalować na nim Gentoo.

Wymagania sprzętowe

Pełna lista obsługiwanego sprzętu znajduje się pod adresem http://penguinppc.org/about/intro.php#hardware.

1.  Płyta instalacji uniwersalnej

Wstęp

Gentoo można zainstalować przy pomocy jednego z trzech tarballi, tak zwanych etapów (stage). Każdy z nich to skompresowane archiwum zawierające minimalne środowisko pracy.

W tym dokumencie będziemy używali pliku stage3. Jeśli użytkownik zechce użyć pliku stage1 lub stage2, wtedy należy podążyć za wskazówkami instalacji z Podręcznika Gentoo.

Płyta instalacji uniwersalnej

Płyta instalacyjna jest bootowalna i zawiera w pełni funkcjonalne środowisko Gentoo. Pozwala to na uruchomienie Linuksa z płyty CD. Podczas ładowania wykrywany jest sprzęt zainstalowany w komputerze, a następnie odpowiednie moduły są ładowane. Płyty instalacyjne są tworzone przez deweloperów Gentoo.

Obecnie dostępne są następujące płyty instalacyjne:

• "Gentoo Universal Installation CD" - zawiera wszystko co potrzeba do instalacji Gentoo. Dostarcza ona pliki "stage" dla najpopularniejszych architektur, kod źródłowy różnych aplikacji oraz instrukcje instalacji dla naszej architektury
• "Gentoo Minimal Installation CD" - zawiera tylko minimalne środowisko, które pozwala na załadowanie systemu oraz konfigurację sieci, aby móc połączyć się z Internetem. Nie zawiera żadnych dodatkowych plików i nie może być użyta podczas instalacji opartej na tym dokumencie.

Gentoo również dostarcza tzw. Package CD. To nie jest płyta instalacyjna ale dodatkowe źródło, które można wykorzystać podczas instalacji systemu Gentoo. Zawiera ona fabrycznie skompilowane pakiety (tzw. zbiór GRP), które umożliwiają łatwą i szybką instalację dodatkowych aplikacji (takich jak OpenOffice.org, KDE, GNOME,...) natychmiast po instalacji Gentoo, ale tuż przed zaktualizowaniem drzewa Portage.

Jak użyć płytę Package CD zostanie wyjaśnione później w tym dokumencie.

Wybór środowiska

Na architekturze PPC64, jądro jest w wersji 64-bitowej natomiast środowisko może być w wersji 32 lub 64-bitowej. Środowiskiem nazywam po prostu aplikacje uruchamiane przez użytkownika, jak na przykład bash czy mozilla-firefox. Programy takie mogą zostać skompilowane i uruchomione zarówno w trybie 32 jak i 64-bitowym. Zespół Gentoo/PPC64 dostarcza zarówno środowiska 32 i 64-bitowego, więc pojawia się pytanie, którego użyć?

W wielu miejscach można było usłyszeć, że aplikacje 64-bitowe są lepsze. Jednak w rzeczywistości, ich 32-bitowe odpowiedniki, zużywają mniej pamięci systemowej i z reguły działają nieco szybciej.

W rzeczywistości, aplikacji 64-bitowych będziemy potrzebować jedynie w przypadku, gdy potrzeba nam będzie więcej pamięci niż środowisko 32-bitowe pozwala użyć oraz w przypadku operowania na 64-bitowych liczbach. Jeżeli uruchomimy aplikacje wymagające więcej niż 4GB pamięci lub w przypadku używania przez nas naukowych programów, powinniśmy używać 64-bitowego środowiska. W przeciwnym wypadku, należy wybrać wariant 32-bitowy, który jest zalecany przez deweloperów Gentoo/PPC64.

Dodatkowo, środowisko 32-bitowe jest dostępne w Portage od znacznie dłuższego czasu niż 64-bitowe. Oznacza to przetestowanie znacznie większej ilości oprogramowania, które działa bez przeszkód. Wiele z tych aplikacji, skompilowane jako 64-bitowe może być równie stabilna jak ich 32-bitowy odpowiednik, jednak nie zostały one jeszcze przetestowane. Choć testowanie nie jest trudnym zadaniem, może być denerwujące oraz zabierać dużo czasu jeśli chcemy używać dużo nieprzetestowanych aplikacji 64-bitowych. Warto wiedzieć, że część programów nie będzie działała poprawnie w środowisku 64-bitowym, dopóki nie zostanie poprawiony ich kod źródłowy. Takim programem jest na przykład OpenOffice.

Zespół Gentoo/PPC64 dostarcza pliki stage oraz płytę z pakietami prekompilowanym zarówno dla środowiska 32 i 64-bitowego. Nie ważne, którą z nich wybierzemy, zawsze będziemy mogli bez przeszkód zainstalować Gentoo i uruchomić w pełni sprawny system.

1.  Pobieranie, nagrywanie i uruchamianie płyt instalacyjnych Gentoo

Pobieranie i nagrywanie płyt instalacyjnych

Wszystkie obrazy płyt instalacji uniwersalnej (również płyt Package CD) znajdują się na naszych serwerach lustrzanych w katalogu ${release-dir}installcd; obraz płyt Package CD znajduje się w katalogu ${release-dir}packagecd.

Wewnątrz tego katalogu znajduje się zbiór plików ISO. Są to pełne i gotowe do nagrania obrazy płyt CD.

Po ściągnięciu pliku należy sprawdzić czy nie zawiera żadnych błędów:

• Weryfikujemy poprawność pobranych plików ISO za pomocą porównania ich sum MD5 z tymi znajdującymi się na naszym serwerze lustrzanym. Sumy MD5 dla pobranych plików można wygenerować przy pomocy narzędzia md5sum dla Linuksa lub jego odpowiednika dla Windows. Sprawdzanie sum MD5 w Mac OS X jest opisane w dokumencie Gentoo PPC FAQ.
• Innym sposobem sprawdzania poprawności pobranych plików jest weryfikacja ich kryptograficznych sygnatur przy pomocy GnuPG. Należy otrzymać klucz publiczny, którego my używamy (0x17072058) przed przejściem dalej.

Pozyskujemy klucz publiczny za pomocą GnuPG:

$ gpg --keyserver pgp.mit.edu --recv-keys 17072058

Następnie weryfikujemy sygnaturę.

$ gpg --verify <plik sygnatury> <pobrane iso>

Pobrane pliki ISO należy nagrywać w trybie RAW. To jak się go włącza zależy od programu, którego używamy. W Podręczniku opiszemy nagrywanie za pomocą programów cdrecord i K3B. Więcej informacji można znaleźć w dokumencie Gentoo FAQ.

• Jeśli chodzi o cdrecord to wystarczy wpisać polecenie cdrecord dev=/dev/hdc <pobrany plik ISO>. Zamiast /dev/hdc należy podać odpowiednią ścieżką do urządzenia CD-RW.
• W k3b należy wybrać Tools (Narzędzia) > Burn CD Image (Nagraj obraz płyty), a następnie wskazać plik ISO w obszarze "Image to Burn" (Obraz do nagrania) i kliknąć Start.

Uruchamianie płyty instalacyjnej na komputerach Apple

Należy przeczytać plik README.kernel, znajdujący się na płycie instalacyjnej, aby dowiedzieć się więcej o uruchamianiu komputera z różnymi jądrami oraz o uzyskaniu wsparcia dla sprzętu.

Umieszczamy płytę w napędzie CD-ROM i ponownie uruchamiamy komputer. W międzyczasie przytrzymujemy klawisz "C". Powinna pojawić się wiadomość powitalna oraz napis boot:.

W tym momencie pojawia się możliwość dostosowania kilku opcji jądra. W poniższej tabeli podajemy listę możliwych do zastosowania parametrów.

Po wybraniu odpowiedniej opcji należy wcisnąć klawisz enter, aby załadować kompletne środowisko Gentoo Linux z płyty CD. Kolejna część procesu instalacji to Czynności po uruchomieniu.

Uruchamianie płyty instalacyjnej na komputerach IBM pSeries, OpenPower oraz Power iSeries.

Należy przeczytać plik README.kernel, znajdujący się na płycie instalacyjnej, aby dowiedzieć się więcej o uruchamianiu komputera z różnymi jądrami oraz o uzyskaniu wsparcia dla sprzętu.

Większość współczesnych serwerów IBM pSeries można uruchamiać przy pomocy CDROM-u. Na niektórych starszych urządzeniach z tej serii napędy mogą nie uruchamiać komputera. Być może koniecznie będzie ustawienie cdromu jako pierwszego napędu do uruchomienia komputera (F1 przy starcie). Innym rozwiązaniem może być uruchomienie OF:

1. Uruchamiamy OF (przyciskiem 8 lub F8 w zależności od używanego sprzętu, naciskanie go należy zacząć w momencie pojawienia się wiadomości o wykryciu klawiatury i myszki).
2. Wpisujemy polecenie 0> boot cdrom:1,yaboot
3. Cieszymy się z sukcesu!

Czynności po uruchomieniu

Pojawi się znak zachęty roota ("#"). Można zmieniać konsole, służą do kombinacje klawiszy Alt-F2, Alt-F3 itp., na pierwszą wraca się przy pomocy Alt-F1. Na niektórych komputerach Apple konieczne jest wciśnięcie dodatkowo przycisku fn.

Jeśli instalujemy Gentoo w systemie, w którym mamy klawiaturę inną niż US musimy wcisnąć F2, aby przejść do trybu potwierdzania kolejnych czynności, a następnie postępować zgodnie ze wskazówkami na ekranie. Jeśli nie wybierzemy nowego mapowania w ciągu 10 sekund, zostanie załadowane to domyślne, czyli amerykańskie. Lista wszystkich dostępnych kodowań pojawi się po wykonaniu polecenia ls /usr/share/keymaps/i386.

(PPC korzysta z map takich jak x86)
# ls /usr/share/keymaps/i386

Następnie ładujemy wybraną mapę klawiszy:

# loadkeys be-latin1

Kolejna część dokumentu to Konfigurowanie dodatkowego sprzętu.

Konfiguracja dodatkowych urządzeń

Kiedy instalacyjna płyta CD zostaje uruchomiona, system próbuje wykryć wszystkie urządzenia zainstalowane w naszym komputerze, a następnie ładuje odpowiednie moduły. W ogromnej większości przypadków rezultaty są bardzo dobre. Jednak w niektórych przypadkach, może nastąpić nie załadowanie modułu jądra, który jest potrzebny. Jeśli zostanie pominięty jakiś moduł, możemy go załadować ręcznie.

W poniższym przykładzie pokazano w jaki sposób załadować moduł 8139too (wsparcie dla części popularnych kart sieciowych):

# modprobe 8139too

Opcjonalnie: Konta użytkowników

Jeśli planujemy dać dostęp do środowiska instalacyjnego osobom trzecim lub chcemy używać irssi z konta innego niż root (ze względów bezpieczeństwa), należy stworzyć potrzebne konta użytkownika,a następnie zmienić hasło dla root.

Aby zmienić hasło root używamy narzędzia passwd:

# passwd
New password: (Wpisujemy nowe hasło)
Re-enter password: (Ponownie wpisujemy nowe hasło)

Aby utworzyć konto użytkownika, należy najpierw wpisać odpowiednie referencje, a następnie hasło. Do tych czynności użyć należy poleceń useradd oraz passwd. W poniższym przypadku stworzymy użytkownika "damian".

# useradd -m -G users damian
# passwd damian
New password: (Wpisujemy hasło dla użytkownika damian)
Re-enter password: (Ponownie wpisujemy hasło dla użtkownika damian)

Na konto nowo utworzonego użytkownika możemy dostać się używając polecenia su.

# su - damian

Opcjonalnie: Przeglądanie dokumentacji podczas instalacji

Aby przeglądać Podręcznik Gentoo należy się upewnić, że stworzyliśmy konto użytkownika (Opcjonalne: Konta użytkownika). Następnie powinniśmy przejść do nowego terminala za pomocą klawiszy ALT-F2, a następnie zalogować się.

Gdy skończyliśmy konfigurować sieć zgodnie z rozdziałem Konfiguracja sieci możemy przeglądać podręcznik przy użyciu aplikacji links.

# links http://www.gentoo.org/doc/en/handbook/${online-book}

Do pierwotnego okna terminala wracamy przyciskając Alt-F1.

Opcjonalnie: Uruchamianie demona SSH

Gdy zechcemy udostępnić dostęp do naszego komputera innym osobom podczas instalacji Gentoo (np. w przypadku gdy takie osoby chcą Ci pomóc w instalacji, bądź nawet zrobią to za Ciebie), należy utworzyć konto użytkownika dla nich oraz przekazać im hasło dla konta root (tylko w przypadku gdy w pełni ufamy tym osobom).

Aby uruchomić demona SSH, wykonujemy poniższe polecenie:

# /etc/init.d/sshd start

Aby używać demona sshd, w pierwszej kolejności należy skonfigurować sieć. Więcej o konfiguracji sieci znajdziemy w rozdziale (Konfiguracja sieci).