Trkçe Gentoo Linux/MIPS Elkitabıİçerik:
A. Gentoo Kurulumu1. Gentoo Linux Kurulumu HakkındaHer şeyden önce, Gentoo dünyasına hoş geldiniz. Seçim ve performansın dünyasına girmek üzeresiniz. Gentoo tamamiyle bir seçimler dünyasıdır. Kaç kez derleme yapmak isteyeceğiniz, Gentoo sisteminizi nasıl yükleyeceğiniz, hangi sistem kayıtçısını kullanmak isteyeceğiniz ve bunun gibi daha bir çoğunu Gentoo Linux'sunuzu yüklediğiniz zaman anlaşılır hale gelecek. Gentoo hızlı, temiz, esnek ve modern tasarıma sahip bir dağıtımdır. Gentoo serbest yazılım çerçevesinde yapıldı ve sistemin temelini kullanıcılarından saklamaz. Portage, Python ile yazılmış, Gentoo'nun kullandığı bir paket bakım/koruma ve edinme sistemidir. Bu sistemle paketleri kolayca görebilir ve değişiklik yapabilirsiniz. Gentoo'nun paketleme sistemi kaynak kodunu kullanır (ayrıca yeniden derlenmiş paketleride destekler) ve Gentoo olaylarını düzenli metin dosyalarıyla yapılandırır. Diğer bir değişle, her yerde açık sözlüdür. Gentoo'yu çalışır yapan seçimleri anlamış olmanız çok önemli. Size sevmediğiniz herhangi bir şey için baskı yapmak istemiyoruz. Eğer öyle yaptığımızı düşünüyorsanız, lütfen hata raporu olarak bize iletin. Gentoo kurulum prosedürü 2-11 bölümleri arasında yer alan 10 adım olarak görülebilir. Her adımın sonucu aşağıdaki gibidir:
Bir karar verdiğinizde, size tüm işlemleri elimizden geldiğince iyi açıklamaya çalışacağız. Daha sonra "Varsayılan:" olarak isimlendirdiğimiz öntanımlı seçimden devam edeceğiz. Diğer olasılıkları "Alternatif:" olarak isimlendirdik. 'Varsayılan' olanları bizim önerimiz olarak düşünmeyin. Onlar çoğu kullanıcının kullanacağını düşündüğümüz şeyler. Bazen isteğe bağlı bir adım kullanabilirsiniz. Bunlar Gentoo kurulumu için mutlaka gereken işlemler değil. Bunları "Seçmeli" olarak isimlendirdik. Aynı zamanda bazı isteğe bağlı işlemler bir önceki karara bağlı olabilir. Böyle bir karar yürüttüğünüzde size isteğe bağlı seçimi anlatmadan bu durum hakkında açıklama yapacağız. Gentoo'yu bir kaç değişik yolla kurabilirsiniz. Bizim LiveCD'lerimizden (kurulum CD'leri) bir tane indirip kuruluma LiveCD üzerinden başlayabilirsiniz. Kurulu bir sisteminiz var ise, başlatılabilir bir CD ile (Knoppix gibi), internetten başlatılmış bir ortamla, bir kurtarma disketiyle vs. değişik yöntemler ile kurulumu gerçekleştirebilirsiniz. Bu döküman bizim LiveCD'mizle kurulumu anlatıyor. Diğer kurulum yollarıyla ilgili yardım için lütfenAlternatif Kurulum Rehberibelgemizi okuyunuz. Ayrıca bir kaç ihtimalinizde var: rastgele sisteminizi derleyebilir ya da hazırlanmış paketleri kurarak Gentoo ortamınızı fazla beklemeden çalıştırabilirsiniz, ve tabiki hazır bir sistem için herşeyi derlemek yerine ortalama çözümlerde kullanabilirsiniz. Eğer bu kurulumda (ya da bu kurulum dökümanında) bir hata bulursanız, lütfen yazım hatasını Gentoo Release Engineering Project projesinden kontrol edin, bugtracking system sistemini ziyaret edin ve bu hatanın farkedilip farkedilmediğini kontrol edin. Eğer farkedilmediyse, lütfen bir hata raporu oluşturun ki bunun çaresine bakalım. Hata raporlarınızı geliştiricilere iletmekten korkmayın, onlar genelde insan yemezler :-) Şunu unutmayın, şu an okuduğunuz bu döküman mimari-değişkendir, yani diğer mimarilerede rehberlik yapar. Bu nedenle beklendiği gibi Gentoo El Kitabının geniş kısımları kaynak kodu kullanımına değiniyor. Bunu olabildiğince karışıklığı küçük tutmaya çalıştık. Eğer bir problemin kullanıcı veya yazılım problemi olduğundan emin değilseniz , irc.freenode.org üzerindeki #gentoo kanalına gelmekten çekinmeyin, tabiki diğer zamanlarda gelmektende özgürsünüz :-) Eğer Gentoo'ya dair bir sorunuz varsa, Gentoo Dökümantasyonundan Sıkça Sorulan Sorular (Frequently Asked Questions)bölümünü kontrol edebilirsiniz. Ayrıca bunlarıforumumuzdanda görebilirsiniz. Eğer yanıtı bulamazsanız irc.freenode.org üzerindeki #gentoo kanalında sorabilirsiniz. Evet, bazılarımız IRC'de bulunabilecek kadar kaçığız :-) 1.b. Hazır paket yoksaa hepsini derlemek mi? Gentoo Kaynak Platformu Nedir? Gentoo Kaynak Platformu, bundan sonra GRP'ye kısaltarak bahsedeceğiz. Bu hazır paket kullanan kullanıcılarının (bu siz oluyorsunuz) yükleme işlemlerini hızlandırmaya yarayan bir görüntüdür. GRP tam anlamıyla fonksiyonel bir Gentoo kurulumu için gerekli tüm paketlere bağlıdır. Bunlar yalnızca yeterli temel kurulumu hızlandırmak içindir, fakat büyük yapılar için (örn: KDE, XFree, GNOME, OpenOffice, Mozilla, ... gibi) GRP paketleride mevcut durumdadır. Diğer yandan, bu hazır paketler Gentoo dağıtımında hayati bir temel teşkil etmez. Bunlar sadece her Gentoo sürümüyle gelen görüntü sürümleridir ve kısa sürede fonksiyonel ortam sahibi olmanızı sağlar. Siz Gentoo ortamınızda çalışırken arkaplanda sisteminizi güncelleyebilirsiniz. Portage GRP Paketlerini Nasıl Hallediyor? 'Portage tree' ( yani ebuilds kolleksiyonu; paketler hakkında açıklama, anasayfa, kaynak kodu adresi, derleme açıklamaları, bağımlılıklar, vs. gibi bilgileri barındıran dosyalar) - GRP setiyle senkronize olmalıdır: mevcut yapıların versiyonları ve eşlik eden GRP paketleri uyuşmalıdır. Bu nedenle GRP kurulum yöntemini kullanmak istiyorsanız, en son mevcut Portage şemasını yüklemeniz gerekir. Tüm mimariler GRP paketlerini karşılamaz. Bu GRP'nin başka bir mimariyi desteklemediği anlamına gelmiyor, fakat bu GRP paketlerini hazırlamak ve test etmek için kaynağımız olmadığı anlamına geliyor. Şu anda aşağıdaki GRP paketlerini karşılayabiliyoruz:
Gentoo Hardenedprojesi kendi GRP paketlerini (ve evrelerini) tam olarak güvenli bir sistem üzerine yoğunlaşmış olarak önerir. Herhangi biri x86 mimarisinde bir sunucu kurmak istiyorsa bu seçenek üzerinde araştırma yapmalı. Eğer sahip olduğunuz mimari (ya da alt mimari) bu listede yoksa, GRP kurulumu yapamazsınız. Başlangıç burda bitiyor, şimdi En Doğru Kurulum Yöntemini Seçmekile devam edelim. . 2. Endoğru Kurulum Ortamını SeçmekBefore we start, we first list what hardware requirements you need to successfully install Gentoo on your box.
You should also check the MIPS Hardware Requirements document available from our website. A note about Processor Architectures On many architectures, the processor has gone through several generations, each newer generation builds on the foundation of the previous one. MIPS is no exception. There are several generations of CPU covered under the MIPS architecture. In order to choose your netboot image stage tarball and CFLAGS appropriately, you need to be aware of which family your system's CPU belongs in. These families are referred to as the Instruction Set Architecture.
Also, another important concept to grasp is the concept of endianness. Endianness refers to the way that a CPU reads words from main memory. A word can be read as either big endian (most significant byte first), or little endian (least significant byte first). Intel x86 machines are generally Little endian, whilst Apple and Sparc machines are Big Endian. On MIPS, they can be either. To separate them apart, we append el to the architecture name to denote little endian.
For those willing to learn more about ISAs, the following websites may be of assistance.
A stage3 tarball is an archive containing a minimal Gentoo environment, suitable to continue the Gentoo installation using the instructions in this manual. Previously, the Gentoo Handbook described the installation using one of three stage tarballs. While Gentoo still offers stage1 and stage2 tarballs, the official installation method uses the stage3 tarball. If you are interested in performing a Gentoo installation using a stage1 or stage2 tarball, please read the Gentoo FAQ on How do I Install Gentoo Using a Stage1 or Stage2 Tarball? In this section, we'll cover what you need in order to successfully network boot a Silicon Graphics workstation or Cobalt Server appliance. This is just a brief guide, it is not intended to be thorough, for more information, it is recommended that you read the Diskless HOWTO. What You Need: Depending on the machine, there is a certain amount of hardware that you'll need in order to successfully netboot and install Linux.
Setting up TFTP and DHCP -- a brief guide Okay, so you've got your bits and pieces together, now to set everything up. As mentioned earlier -- this is not a complete guide, this is a bare-bones config that will just get things rolling. You can either use this when starting a setup from scratch, or use the suggestions to amend your existing setup to support netbooting. It is worth noting that the servers used need not be running Gentoo Linux, you could quite reasonably use FreeBSD or any Unix-like platform. However, this guide will assume you are running Gentoo Linux. You also may run TFTP/NFS on a separate machine to the DHCP server if desired.
First Step -- configuring DHCP. In order for the ISC DHCP daemon to respond to BOOTP requests (as required by the SGI & Cobalt BOOTROM) you need to first enable dynamic BOOTP on the address range in use; then set up an entry for each client with pointers to the boot image.
Once installed you need to create the /etc/dhcp/dhcpd.conf. Here's a bare-bones config to get you started.
With that setup, one can then add any number of clients within the subnet clause. We will cover what you need to put in later in this guide. Next Step -- Setting up TFTP server. It is recommended that you use tftp-hpa as it is the only TFTP daemon known to work correctly. Proceed by installing it as shown below.
This will create /tftproot for you to store the netboot images. You may move this elsewhere if you wish. For the purposes of this guide, it is assumed that you have left it in the default location. 2.d. Netbooting on SGI Workstations Depending on the system you're installing for, there are several possible images available for download. These are all labelled according to the system type and CPU they are compiled for. The machine types are as follows:
Also in the filename, r4k refers to R4000-series processors, r5k for R5000, rm5k for the RM5200 and r10k for R10000. You will find the images available on the Gentoo mirrors. DHCP Configuration for an SGI Client Once you have downloaded the file, place the decompressed image file in your /tftproot directory. (Use bzip2 -d to decompress) Then edit your /etc/dhcp/dhcpd.conf and add the entry for your SGI client.
We're almost done, but there's a couple of little tweaks still to be done. Pull up a console with root privileges, and enter the following commands.
This should be sufficient to allow the Linux server to play nice with SGI's PROM. At this point, you should be ready to start the daemons. Enter the following:
If nothing went wrong in that last step you should be all set to power on the workstation and proceed with the guide. If the DHCP server isn't firing up for whatever reason, try running 'dhcpd' on the command line and see what it tells you -- if all is well, it should just fork into the background, otherwise you'll see 'exiting.' just below its complaint. An easy way to verify if the tftp daemon is running is to type the following command -- if you see something like the output mentioned below -- everything is fine.
Okay, everything is set, DHCP is running as is TFTP. Now it is time to fire up the SGI machine. Power the unit on -- when you see "Running power-on diagnostics" on the screen, either click "Stop For Maintenance" or press ESCAPE. You'll be presented with a menu like the following. Enter the commands as shown below.
From this point, the machine should start downloading the image, then, roughly 20 seconds later, start booting Linux. If all is well, you should be dropped at the Busybox ash shell as shown below, where you can move on to Configuring Your Network.
If the machine is being stubborn and refusing to download its image, it can be one of two things, (1) you've made a blunder somewhere, or (2) it needs a little gentle persuasion. (No, put that sledge hammer down!) Here's a list of things you can check:
If you've checked everything on the server, and you're getting timeouts, etc on the SGI machine, try typing this into the console.
2.e. Alternative Method: Gentoo/MIPS SGI LiveCD On Silicon Graphics machines, it is possible to boot from a CD in order to install operating systems. (This is how one installs IRIX for instance) Recently, images for such bootable CDs to install Gentoo have been made possible. These CDs are designed to work in the same way. At the moment the Gentoo/MIPS Live CD will only work on the SGI Indy, Indigo 2 and O2 workstations equipped with R4000 and R5000-series CPUs, however other platforms may be possible in future. You can find the Live CD images for download on your favourite Gentoo Mirror under the experimental/mips/livecd directory.
An important thing to note, the SGI PROM does not understand the ISO9660 format, nor does it know anything about the El Torito boot standard. These CD images are constructed as a SGI disklabel with the boot image in the volume header like a hard drive. Therefore, care must be taken when burning the CD image. Below is an example command that assumes 24x burning speed on an IDE burner. If you have a SCSI burner for instance, you may want to adjust the dev statement as appropriate. Likewise with the speed option - if you strike troubles, you might want to try dropping the speed.
2.f. Netbooting on Cobalt Servers Overview of the netboot procedure Unlike the SGI machines, Cobalt servers use NFS to transfer their kernel for booting. You boot the machine by holding down the left & right arrow buttons whilst powering the unit on. The machine will then attempt to obtain an IP number via BOOTP, mount the /nfsroot directory from the server via NFS, then try to download and boot the file vmlinux_raq-2800.gz (depending on the model) which it assumes to be a standard ELF binary. Inside http://dev.gentoo.org/~redhatter/mips/cobalt/netboots/ you'll find the necessary boot images for getting a Cobalt up and running. The files you need will have the name nfsroot-KERNEL-COLO-DATE-cobalt.tar -- select the most recent one and unpack it to / as shown below:
Since this machine uses NFS to download its image, you need to export /nfsroot on your server. If you have not already done so, you'll need to install the net-fs/nfs-utils package.
Once that is done, place the following in your /etc/exports file. You may set tighter restrictions if you wish.
Now, once that is done, you may start the NFS server:
If the NFS server was already running at the time, you can tell it to take another look at its exports file using exportfs.
DHCP Configuration for a Cobalt machine Now, the DHCP side of things is relatively straightforward. Add the following to your /etc/dhcp/dhcpd.conf file.
At this point, you should be ready to start the daemons. Enter the following:
If nothing went wrong in that last step you should be all set to power on the workstation and proceed with the guide. If the DHCP server isn't firing up for whatever reason, try running 'dhcpd' on the command line and see what it tells you -- if all is well, it should just fork into the background, otherwise you'll see 'exiting.' just below its complaint. Okay, everything is set, DHCP is running as is NFS. Now it is time to fire up the Cobalt machine. Hook up your null modem cable, and set the serial terminal to use 115200 baud, 8 bits, no parity, 1 stop bit, VT100 emulation. Once that is done, hold down the left & right arrow buttons whilst powering the unit on. If all is well, the back panel should display "Net Booting", you should see some network activity, closely followed by CoLo kicking in. On the rear panel, scroll down the menu until you see "Network (NFS)" then press ENTER. You should notice the machine starts booting on the serial console.
If all is well, you should be dropped at the Busybox ash shell as shown below, where you can go onto Configuring Your Network.
If the machine is being stubborn and refusing to download its image, it can be one of two things, (1) you've made a blunder somewhere, or (2) it needs a little gentle persuasion. (No, put that sledge hammer down!) Here's a list of things you can check:
3. Ağ AyarlarıSeçtiğiniz minimum kuruluma bağlı olarak, internet olmadan kuruluma devam etmeniz mümkün olabilir yada olmayabilir. Genel olarak ağ kurmaya çok ihtiyacımız olacak. Bununla birlikte, Gentoo ayrıca internet bağlantısı olmadan size kurulum yapabilme imkanı sağlar. Bu kurulum seçeneğini sadece Gentoo Live Cd'ye sahip olanlar yapabilir. Neden ağ bağlantısına ihtiyaç duyarız ? Gentoo'yu tamamen internetten yükleyebilmek mümkün. Güncel bir internet kurulum tabanlı taşıma sistemi kullanarak(Portage Tree) kurulum yapılabilir. (Portage: paketlerin birlikte bulunduğu bilgisayar yazılımınızın kurulumunu idare edebileceğiniz bir araçtır.) Bunu ayrıca da internetten kurulum yapabilmemiz için en iyi sebeb gösterebiliriz. Bu sebebe rağmen pek çok kişi internetten kurulumun yapmayı pek istememektedir. Eğer internetten kurulum yapmak istemiyorsanız, Gentoo Universal LiveCD'ye ihtiyacımız olacak. Bu LiveCD içerisinde kaynak kodlar ve Gentoo'yu yükleyebilmek için gerekli olan en güncel paketler mevcuttur. İnternet olmadan kuruluma devam etmek istiyorsanız, biraz önce bahsedilen Universal LiveCD'ye sahip olmanız vede bu bölümü atlamanız gereklidir ve aşağıdaki bağlantıdaki 4. bölüm ile devam etmek gerekir: Bölüm 4: Kurulum öncesi sabit sürücüleri hazırlamak Aksi takdirde aşağıda anlatılacak olanlar internetten kurulumu gerektirmektedir. Eğer internete Proxy'den geçerek ulaşıyorsanız, proxy ayarlarını(bilgilerini) kurulum sırasında girmeniz gerekli. Çok basit bir yolla proxy ayarlarınızı girebilirsiniz. Çoğu durumda sadece sunucu adı olarak proxy sunucu adı (yani hostname) girmemiz yeterli. Birkaç örnek verecek olursak; farz edelim ki proxy sunucu adı(yani hostname 'si)proxy.gentoo.org ve port numarası 8080 olsun.
Eğer proxy sunucuya bağlanmak için kullanıcı adı ve şifre gerekli ise, değişken olarak yazmanız gereken sözdizimi:
HTTP tabanlı Proxy için kullanıcı adı ve şifre tanımlamak:
3.b. Ağ Bileşenlerini Otomatik Olarak Bulmak Eğer sisteminiz DHCP tabanlı bir ağ sunucusuna bağlı ise, muhtemelen ağ yapılandırmanız otomatik olarak tanımlı bulunacaktır. Eğer tanımlı ise pek çok ağ komutlarından yararlanabilmek mümkündür. LiveCD'de bulunan birçok komuttan yararlanabilirsiniz, örnek:ssh, scp, ping, irssi, wget ve links, ve diğer birçok komut. Eğer, ağ yapılandırmanız tanımlı ise/sbin/ifconfig komutu size ağ ile ilgili bilgileri karşınıza getirecektir (örnek eth0 için ):
Kendi internet sağlayıcınızın DNS numaralarına PING çekmek isterseniz ( DNS numaraların bulunduğu dosya:/etc/resolv.conf) ve bir Web sitesi seçerseniz , gönderdiğiniz PING'e gelen cevapların hatalı olmadığına ve DNS çözülümü yapabildiğine dikkat edin. Bunun anlamı DNS doğru çalıştığı ve sorunsuzca internete çıkabileceğinizdir.
Ağınızı kullanabiliyor musunuz ? Eğer cevabınız evet ise bu andan itibaren 4. bölüme geçmelisiniz: Kurulum Öncesi Sabit Kurucuları Hazırlamak Hayır mı!! Kötü şans üzülmeyin, birazcık uğraşacaksınız :) 3.c. Ağ Bileşenlerini Otomatik Olarak Ayarlamak Eğer ağ bağlantınız çalışmıyorsa, bazı komutlar ağınızı tanıtmaya yardımcı olabilir (normal ağ ve adsl kullanıcıları için) . Örnek:net-setup (Normal kullanıcı için) veya adsl-setup (ADSL kullanıcıları için). Eğer seçtiğiniz minimum Gentoo kurulumu bu otomatik kurulum komutlarını içermiyorsa veya ağ tanımlı değilse, Ağ bileşenlerini elle ayarlamak bölümüne atlayınız.Elile Ağ Bileşenlerinin Ayarlanması .
Varsayılan: net-setup Kullanımı Henüz hala ağınız tanımlı değilse, tanımlamak için verebileceğiniz komut: net-setup
net-setup size ağınızla ilgili bazı sorular soracaktır. Bu soruların hepsi bittiğinde, tamamıyle çalışan bir ağa sahip olmuş olacaksınız. Tekrar daha önce denediğiniz gibi ping atarak ağınızın çalışıp çalışmadığını kontrol etmeniz mümkün. Test sonucu olumlu ise Tebrikler! Gentoo kuruluma hazır. Bu bölümü atlayınız ve 4. bölümden devam ediniz. Kurulum Öncesi Sabit Sürücüleri Hazırlamak Hala ağınız çalışmıyorsa Ağ bileşenlerini elle ayarlamak bölümüne atlayınız. Elile Ağ Bileşenlerinin Ayarlanması. Alternatif: RP-PPPoE Kullanımı Farz edelim ki internete bağlanmak için PPPoE 'ye ihtiyacınız var. LiveCD (herhangi bir sürüm) bunu içermektedir. adsl-setup komutu ile bağlantınızı tanımlamak mümkün. Bu komut sizi tam olarak adsl modeminize bağlayacak kullanıcı adı, şifre, IP, DNS sunucusu kısımlarını gireceksiniz.
Eğer birşeyler yolunda gitmiyorsa dikkatli bir şekilde tekrar kullanıcı adı ve şifreyi /etc/ppp/pap-secrets veya /etc/ppp/chap-secrets dosyalarına bakarak, doğru girdiğinizden ve doğru ağ kartını kullandığınızdan emin olun. Eğer ağ kartınız mevcut değilse ağ kartınıza uygun olan, ona yakın olan ağ(network) modüllerini yüklemeniz gerekli. Bu durumda Elile Ağ Bileşenlerinin Ayarlanması bölümüne gidiniz: Elile Ağ Bileşenlerinin Ayarlanması. Herşey yolunda ise 4. bölümden devam edin: Kurulum Öncesi Sabit Sürücüleri Hazırlamak. 3.d. Ağ Bileşenlerini Elile Ayarlamak Eğer net-setup veya adsl-setup başarısız sonuç verirse bunun sonucunda ağ kartınız büyük bir olasılıkla bulunamadı demektir. Bunun anlamı kernel(çekirdek) modülünüzü nam-ı diğer çekirdek derlemesini elle yani manuel olarak yapmak zorunda kalacaksınız. Hangi kernel modülünün bizim ağa uygun olacağını görmek için:
Eğer ağ kartınız için bir sürücü(driver) bulduysanız, kernel modülünü yüklemek için modprobe komutunu kullanın:
Ağ kartınızın yüklenip yüklenmediğini kontrol edin. Bunun için ifconfig komutunu kullanın. Tanımlanmış bir ağ kartı aşağıdaki sonucu verecektir:
Eğer sonuç olarak aşağıdaki hata mesajını aldıysanız ,ağ kartınız alğılanamamıştır:
Farzedelimki kartımız bulundu. Tekrar net-setup ve adsl-setup komutlarını deneyin(hangisiyle bağlanıyorsanız). Ayarlarınızı yapın. Uzman kişiler için nasıl elle ayar yapılır bölümü hazırladık. İsterseniz göz atabilirsiniz. Aşağıdaki bölümlerden hangisi sizinle ilgili ise seçiniz:
DHCP (Dynamic Host Configuration Protocol) Ağ bilgilerinizi otomatik olarak algılamayı sağlar. Bunlar IP adresi, netmask, broadcast adresi, ağ geçidi, nameservers vb. bilgileridir. Bu sadece ağınızda DHCP sunucu varsa (servis sağlayıcınız DHCP hizmeti veriyorsa) çalışır. Bunu yapabilmek için ve bilgileri otomatik olarak alabilmek için dhcpcd komutunu kullanmanız gerekli:
Eğer bu çalışıyorsa (tekrar ping atmayı deneyiniz örnegin Google adresine mesela), sonrasında devam etmeye hazırsınız demektir. Bu bölümü atlayarak 4. bölüme geçiniz. Kurulum Öncesi Sabit Sürücüleri Hazırlamak.
Eğer 802.11 kartına sahipseniz daha ileriye gitmeden önce wireless ayarlarımızı kontrol etmemiz gerekecek. Şu anki güncel wireless(kablosuz), bağlantı bilgilerini görmek içiniwconfigkomutunu kullanınız. iwconfig çalıştığı zaman:
Bir çok kullanıcı için sadece 2 önemli değiştirilebilecek ayar vardır. ESSID(wireless network name) veya WEP anahtarı. Eğer ESSID ve erişim noktası adresi zaten biliniyorsa ve WEP anahtarını kullanmıyorsanız, wireless çalışıyor demektir. Eğer ESSID'yi değiştirmek isterseniz veya WEP anahtarı eklemek isterseniz aşağıdaki komutları kullanmalısınız:
Sonrasında wireless ayarlarınızı iwconfig komutunu kullanarak doğrulamanız gerekmektedir. Bir kez çalışıyorsa IP düzeyini ayarlama kısmından devam ediniz.(Ağ terminolojisini anlamak) veya daha önceden anlattığımız gibi net-setup bölümü ile devam edin.
Eğer tüm bunlar başarısız olduysa ağınızı elle yapılandırmak zorunda kalacaksınız. Korkmaya gerek yok. Zorluktan çok uzak hatta çok basit, fakat bunu başarabilmeniz için size kesin ağ(network) bilgisini vermeden önce kendinize olan güveninizi arttırınız. Bunu okuduğunuz zamangateway (ağ geçidi) nedir,netmask (ağ maskesi) nedir, gibi soruların cevablarını ve diğerlerinin ne olduğunu, nameserver'a neden ihtiyaç duyacağımızı, herşeyi ögreneceksiniz. Bir Ağ'da adresler IP adresleri olarak tanımlanırlar (Internet Protocol address). Bu 0 ile 255 arasinda 4 haneden olusan bir rakamdır, bunu anlıyabilmemiz için gerçekte IP adresinin 32 bit olduğunu ve 1 ve 0 lardan meydana geldiğini bilmeniz gerekir. Bir örnekle özetlemek gerekirse:
Bu IP adresleri tüm kullanıcılara özel eşsiz adreslerdir. İnternette herşeyi bu adresler üzerinden yaparız. Ağda bulunan iki adres arasında ayrım yapabilmek ve ağın dışındaki bir IP adresi arasındaki farkı anlayabilmek için IP adresi iki kısma ayrılır. Host kısmı ve Network kısmı. Aşağıda ayrım ağ maskesi(netmask) üzerinde anlatılmıştır. 1 ler topluluğunu 0 lar izlemektedir. 1 lerden oluşan kısım network kısmı diğer kısmı ise host kısmıdır. Genel olarak ağ maskesi IP adresi olarak yazılır.
Diğer bir değişle 192.168.0.14 adres ağımızın bir parçası fakat 192.168.1.2 değildir. broadcast 'da ağımızın bir parçası olan IP adresidir, fakat sadece host kısmı. Her ağ daki host IP adresini dinler.
İnternette sörf yapabilmeniz için hangi host'un interneti paylaştığını bilmeniz gerekir. Bu host, gateway olarak bilinir. Eğer düzenli bir host varsa düzenli bir IP adresi vardır demektir. Örnegin 92.168.0.1 gibi. Daha önce ifade ettiğimiz gibi, her host kendi IP adres aralığına sahiptir. Bu host ismine ulaşabilmek için bir servise ihtiyaç duyarız. Bu adresi isme çeviren bir servis(dev.gentoo.org) vardir. Bu servisleri kullanabilmek için gerekli ismi /etc/resolv.conf dosyasının içinde tanımlamamız gerekir. Bazı durumlara ağ geçidimiz aynı zamanda nameserver olarak da görev yapar. Aksi takdirde servis sağlayıcınızın söylediği nameserver adresini girmeniz gerekir. Buraya kadar özetlemek gerekirse ilerlemeniz için aşağıdaki bilgilere ihtiyacınız var:
ifconfig ve route komutlarını kullanmak Ağımızı ayarlayabilmek için 3 aşama gerekli: İlk olarak ifconfig kullanarak IP adresimizi girmek, sonrasında ağ geçidi adresini route komutunu kullanarak girmek ve son olarak nameserver ismini /etc/resolv.conf dosyasının içine koymak. :) . ifconfıg komutunun kullanımına bir örnek vermek gerekirse;
Şimdi ise sıra geldi routing kullanmaya :).
Son olarakta her hangi sevdiginiz bir editor yardımı ile /etc/resolv.conf dosyasını açıp ( kendi örneğimizde biz nano editorunu kullandık ) Nameserver IP adreslerini yazıyoruz.
Şimdi dosyamızı açtıktan sonranameserver(s) kısmını "${NAMESERVER1} ve ${NAMESERVER2}" şablonunu kullanarak dolduralım: (${NAMESERVER1} ve ${NAMESERVER2} bölümlerini kendi Nameserver IP adresleriniz ile değiştirebilirsiniz )
İŞTE BU KADAR!!! Şimdi ağınızın tam olarak çalıştığını bu kadar uğraştan sonra google adresine ping atarak test edebilmemiz mümkün. Eğer bu çalışıyorsa şimdi güvenle 4. bölüme geçebilirsiniz.hat's it. Kurulum Öncesi Sabit Sürücüleri Hazırlamak. 4. Sabit Diskin Hazırlanması4.a. Introduction to Block Devices We'll take a good look at disk-oriented aspects of Gentoo Linux and Linux in general, including Linux filesystems, partitions and block devices. Then, once you're familiar with the ins and outs of disks and filesystems, you'll be guided through the process of setting up partitions and filesystems for your Gentoo Linux installation. To begin, we'll introduce block devices. The most famous block device is probably the one that represents the first drive in a Linux system, namely /dev/sda. SCSI and Serial ATA drives are both labeled /dev/sd*; even IDE drives are labeled /dev/sd* with the new libata framework in the kernel. If you're using the old device framework, then your first IDE drive is /dev/hda. The block devices above represent an abstract interface to the disk. User programs can use these block devices to interact with your disk without worrying about whether your drives are IDE, SCSI or something else. The program can simply address the storage on the disk as a bunch of contiguous, randomly-accessible 512-byte blocks. Although it is theoretically possible to use a full disk to house your Linux system, this is almost never done in practice. Instead, full disk block devices are split up in smaller, more manageable block devices. These are called partitions. 4.b. Designing a Partitioning Scheme The number of partitions is highly dependent on your environment. For instance, if you have lots of users, you will most likely want to have your /home separate as it increases security and makes backups easier. If you are installing Gentoo to perform as a mailserver, your /var should be separate as all mails are stored inside /var. A good choice of filesystem will then maximise your performance. Gameservers will have a separate /opt as most gaming servers are installed there. The reason is similar for /home: security and backups. You will definitely want to keep /usr big: not only will it contain the majority of applications, the Portage tree alone takes around 500 Mbyte excluding the various sources that are stored in it. As you can see, it very much depends on what you want to achieve. Separate partitions or volumes have the following advantages:
However, multiple partitions have one big disadvantage: if not configured properly, you might result in having a system with lots of free space on one partition and none on another. There is also a 15-partition limit for SCSI and SATA. 4.c. Using fdisk on MIPS to Partition your Disk SGI Machines: Creating an SGI Disk Label All disks in an SGI System require an SGI Disk Label, which serves a similar function as Sun & MS-DOS disklabels -- It stores information about the disk partitions. Creating a new SGI Disk Label will create two special partitions on the disk:
The following is an example excerpt from an fdisk session. Read and tailor it to your needs...
Getting the SGI Volume Header to just the right size
Now that an SGI Disklabel is created, partitions may now be defined. In the above example, there are already two partitions defined for you. These are the special partitions mentioned above and should not normally be altered. However, for installing Gentoo, we'll need to load a bootloader, and possibly multiple kernel images (depending on system type) directly into the volume header. The volume header itself can hold up to eight images of any size, with each image allowed eight-character names. The process of making the volume header larger isn't exactly straight-forward; there's a bit of a trick to it. One cannot simply delete and re-add the volume header due to odd fdisk behavior. In the example provided below, we'll create a 50MB Volume header in conjunction with a 50MB /boot partition. The actual layout of your disk may vary, but this is for illustrative purposes only.
If you're unsure how to use fdisk have a look down further at the instructions for partitioning on Cobalts. The concepts are exactly the same -- just remember to leave the volume header and whole disk partitions alone. Once this is done, you are safe to create the rest of your partitions as you see fit. After all your partitions are laid out, make sure you set the partition ID of your swap partition to 82, which is Linux Swap. By default, it will be 83, Linux Native. Now that your partitions are created, you can continue with Creating Filesystems. Cobalt Machines: Partitioning your drive On Cobalt machines, the BOOTROM expects to see a MS-DOS MBR, so partitioning the drive is relatively straightforward -- in fact, it's done the same way as you'd do for an Intel x86 machine. However there are some things you need to bear in mind.
For that reason, I recommend creating a ~20MB /boot partition formatted EXT2r0 upon which you can install CoLo & your kernels. This allows you to run a modern filesystem (EXT3 or ReiserFS) for your root filesystem. I will assume you have created /dev/sda1 to mount later as a /boot partition. If you wish to make this /, you'll need to keep the PROM's expectations in mind. So, continuing on... To create the partitions you type fdisk /dev/sda at the prompt. The main commands you need to know are these:
And that's all there is to it. You should now be right to proceed onto the next stage: Creating Filesystems. Now that your partitions are created, it is time to place a filesystem on them. If you don't care about what filesystem to choose and are happy with what we use as default in this handbook, continue with Applying a Filesystem to a Partition. Otherwise read on to learn about the available filesystems... The Linux kernel supports various filesystems. We'll explain ext2, ext3, ReiserFS, XFS and JFS as these are the most commonly used filesystems on Linux systems. ext2 is the tried and true Linux filesystem but doesn't have metadata journaling, which means that routine ext2 filesystem checks at startup time can be quite time-consuming. There is now quite a selection of newer-generation journaled filesystems that can be checked for consistency very quickly and are thus generally preferred over their non-journaled counterparts. Journaled filesystems prevent long delays when you boot your system and your filesystem happens to be in an inconsistent state. If you intend to install Gentoo on a very small disk (less than 4GB), then you'll need to tell ext2 to reserve enough inodes when you create the filesystem by running mke2fs -T small /dev/<device>. ext3 is the journaled version of the ext2 filesystem, providing metadata journaling for fast recovery in addition to other enhanced journaling modes like full data and ordered data journaling. It uses an HTree index that enables high performance in almost all situations. In short, ext3 is a very good and reliable filesystem. Ext3 is the recommended all-purpose all-platform filesystem. If you intend to install Gentoo on a very small disk (less than 4GB), then you'll need to tell ext3 to reserve enough inodes when you create the filesystem by running mke2fs -j -T small /dev/<device>. JFS is IBM's high-performance journaling filesystem. JFS is a light, fast and reliable B+tree-based filesystem with good performance in various conditions. ReiserFS is a B+tree-based journaled filesystem that has good overall performance, especially when dealing with many tiny files at the cost of more CPU cycles. ReiserFS appears to be less maintained than other filesystems. XFS is a filesystem with metadata journaling which comes with a robust feature-set and is optimized for scalability. XFS seems to be less forgiving to various hardware problems. Applying a Filesystem to a Partition To create a filesystem on a partition or volume, there are tools available for each possible filesystem:
For instance, to have the boot partition (/dev/sda1 in our example) in ext2 and the root partition (/dev/sda3 in our example) in ext3, you would use:
Now create the filesystems on your newly created partitions (or logical volumes).
mkswap is the command that is used to create and initialize swap partitions:
To activate the swap partition, use swapon:
Create and activate the swap with the commands mentioned above. Now that your partitions are initialized and are housing a filesystem, it is time to mount those partitions. Use the mount command. Don't forget to create the necessary mount directories for every partition you created. As an example we mount the root and boot partition:
We will also have to mount the proc filesystem (a virtual interface with the kernel) on /proc. But first we will need to place our files on the partitions. Continue with Installing the Gentoo Installation Files. 5. Gentoo Kurulum Dosyalarının Kurulması5.a. Bir Aşama(Stage) Arşivi Yüklemek Zaman ve Tarihi Doğru Olarak Yüklemek Devam etmeden önce sisteminizin saat/tarih ayarlarını yapmalısınız. Yanlış ayarlanmış bir zaman aşaması gelecekte size sorun çıkarabilir. Güncel saat/tarih ayarlarınızı kontrol etmek için date komutunu kullanabilirsiniz:
Eğer saat/tarih yanlış ise bunu date MMDDhhmmCCYY paremtreleri ile ayarlayabilirsiniz: (M Ay, D Gün h saat, m dakika, C yüzyıl ve Y sene). Zamanı/Tarihi mesela 29 nisan 2004, 15:49 ayarlamak için aşağıdaki komutu kullanabiliriz:
Sıradaki adım karar verdiğiniz aşama (stage) arşivini sisteme yüklemek. Bunun için karar verdiğiniz Aşama arşivini internetten Tarball olarak indirebilir yada LiveCD kullanıyorsanız oradan kopyalaya bilirsiniz.
5.b. Varsayılan: Aşama(stage) Paketlerini İnternetten İndirme İnternet'ten aşama(stage) arşivini indirme İlk önce Gentoo bağlanma(mount) noktasına gitmelisiniz, yukardaki açıklamarı takip ettiyseniz şuanda Gentoo bölümüne bağlı olmanız ve bağlı klasörünüzde bu /mnt/gentoo olabilir:
Kurulum yönteminden bağımsız olarak, Aşama arşivini indirmek için bir çok yazılım bulunmaktadır. Mesela lynx erişilebilir bir durumdaysa direk olarak Gentoo yansı adreslerine gidin ve kendinize bir yansı seçin. Seçtikten sonra releases/ klasörüne gitmelisiniz, sonra kullandığınız mimariye görex86/ altına gidip , güncel olan Gentoo sürümünü (2004.1) seçin ve sonra olarak stages/ klasöründe işlemcinize göre uygun Aşama-arşivleri bulacaksınız. Birini seçtikten sonra lynx tarayıcısında D tuşuna basarak indirin. İndirme işlemi bittikten sonra Q tuşuyla tarayıcıyı kapatabilirsiniz.
Eğer lynx kullanma olasılığınız yok ise links2 kullanabilirsiniz. links2 daha gelişmiş olmasına rağmen lynx 'e göre bazı noksanları var. Mesela verdiğimiz proxy ayarlarını kullanmayabilir. Böyle bir durumda links2 tarayıcımızı links2 -http-proxy proxy.server.com:8080 parametresiyle çalıştırabiliriz. Geri kalan işlem ise lynx 'de olduğu gibidir.
İndirdiğiniz Aşama(stage) arşivinin bozuk olmadığına emin olmak için md5sum yazılımını kullanabilirsiniz. Yansı da bulunan Aşama-arşivinize ait olan md5sum dosyasını, indirmiş olduğunuz arşivle md5sum yazılımıyla karşılaştırın.
Şimdi indirmiş olduğunuz Aşama-arşivini sisteminizin içinde açmalısınız. Bu işlem için GNU tar yazılımını kullanacağız, çünkü en kolay yöntem bu.
-xvjpf parametresini kullandığınıza emin olun. Parametredeki x 'in anlamı açmak (extrackt) için , v bilgi vermek için ((ing: Verbose, şart değil ama genede olası hataları görmek için ideal) , j parametresi bzip2 ile açmak için, p parametresi dosya haklarının aynen kalması ve f bir dosyayı açacağımızı bildiren ve standart veriyi kullanmayacağımızı belirten parametre anlamındadır. Aşama arşiviniz sisteme yüklendikten sonra Portage Kurulumu ile devam ediniz. 5.c. Alternatif: LiveCD'deki Aşama(stage) Paketerini Kullanmak CD deki Aşama arşivleri /mnt/cdrom/stages klasöründe bulunmaktadır. Klasör içinde kilerini görüntülemek içinlskomutunu kullanın:
Eğer sistem aşağıda olduğu gibi bir hata verirse CD-ROM'unuzu mount etmelisiniz:
Şimdi Gentoo bağlanma (mount) noktasına gitmeliyiz (genellikle /mnt/gentoo):
Burada seçmiş olduğunuz Aşama arşivini şimdi GNU tar yazılımını kullanarak açacağız. Kesinlikle listeleme 11'de kullandığımız parametreyi (-xvjpf)! kullanmaya özen gösterin! Örnek olarak stage3-20031011.tar.bz2 arşivini Kod Listesi 11 de kuracağız, siz bu dosya ismini seçmiş olduğunuz Aşama-arşivi ismiyle değiştiriniz.
Şimdi Aşama(stage) paketleri kuruldu ve Portage Kurulumu ile devam edebiliriz. Ağ ile mi yoksa ağ olmadan mı? Eğer internet bağlantınız yoksa LiveCD'deki snapshotlardan birini kullanmalısınız, sonraki adımlarda önderlenmiş paketler kullanmak isterseniz (mesela gentoo kurumunu hızlandırmak için) mutlaka LiveCD deki Snapshotlardan birini seçmelisiniz. Diğer kullanıcılar mesela önümüzdeki adımlarda emerge ile güncel bir Portage ağacı(Tree) indirecekler. Aşağıdaki bölümlerden birisi ile devam edebilirsiniz:
Portage Snapshot'un ve Kaynak Kodun LiveCD'den Kurulumu Universal LiveCD'lerde bir Portage Snapshot'u bulunmaktadır. Bu bölümü okuduğunuza ve bu yöntemi seçtiğinize göre LiveCD kullandığınızdan yola çıkabiliriz. Devam etmek için LiveCD'de bulunan yansımayı (Snapshot) yüklememiz gerek, hangi Snapshot'un /mnt/cdrom/snapshots/ klasöründe bulunduğuna lütfen tekrar kontro ediniz:
Seçtiğiniz Snapshot'u tar komutuyla açabilirsiniz, tekrardan verdiğimiz seçenekleri bire bir aktarmaya özen gösterin. Dikkat edilmesi başka bir unsurda -C 'yi büyük C harfi olarak yazmak, (küçük colarak değil). Sıradaki örneğimizde portage-20031011.tar.bz2 snapshotunu kullanıyoruz, burda bu snapshot'un yerine sizin seçmiş olduğunuz Portage Snapshot'u yazmalısınız.
Şimdiyse CD'de bulunan tüm kaynak kodunu kopyalamalıyız:
Portage snapshot şimdi kuruldu ve Derleyici Parametrelerininin Ayarlanması bölümü iled devam edebiliriz. 5.e. Derleyici Parametrelerininin Ayarlanması Gentoo'yu ayarlamak için portage'i etkileyen bazı değişkenler verilebilir. Bu değişkenlerin tümü ( export komutu ile) ortam değişkenleri olarak tanımlanabilir. Ama bu yöntem kalıcı bir çözüm değildir. Ayarlarınızın kalıcı olması için portage size/etc/make.conf ayar dosyasını sunuyor. Şimdi bu dosyayı ayarlayacağız.
Dilediğiniz bir editörü (biz bu durumda nanoeditörünü kullandık) kullanarak, tanıtacağımız ayarlı değişkenlerle /etc/make.conf dosyasını biçimlendirmeliyiz.
Sizinde çabucak görebileceğiniz gibi, make.conf.example dosyası tipik bir yapılandırma dosyasıdır: Kullanmak istemediğiniz satırların başına "#" koyabilirsiniz. Kullanmak istediğiniz satırların başında ise sadece değişken tanımlamaları olmalıdır, örn: VARIABLE="content"
CHOST değişkeni gcc derleyicisiin yazılımları tercüme ederken hangi mimariyi kullanacağını belirler. Bunlar :
CFLAGS ve CXXFLAGS değişkenlerinin tanımı gcc derleyicisinin C ve C++ derleyicisini uygun hale getirir. Burada bu ayarları global tanımlasak bile en iyi verimi Flag'leri her yazılım için ayrı tanımlayarak elde ederiz. Bunun sebebi her yazılımın derlenirken ayrı davranmasıdır ve ayrı özellikler gösterebilmesidir. make.conf dosyasını uygun hale getiren Flag'leri tanımlarken sistemin genel olarak ayarlamaya özen gösterin. Bu değişkenlerde denemelerde bulunmayın, aşırı fanatik tanımlarmalar yazılımlarda hatalara yol açabilir Burada en uygun hale getiren tüm parametreleri açıklamayacağız. Bunları öğrenmek için GNU Online Manual(s) veya gcc info page (info gcc sayfasına bakmanız gereklidir. Bunun dışında make.conf.example dosyası bir sürü örnek ve bilgi barındırmakta. İlk ayarlamamız -march= flag'ı . Flag işlemcimizin mimarisini belirliyor. Yapılabilecek seçenekler make.conf.example dosyasında açıklanmış halde bulunuyor. Örnek olarak x86 Athlon XP'nin mimarisini ayarlayalım.
İkinci paremetremiz ise -O flag'ı dır. (DIKKAT: Büyük O harfidir(Osmanın O harfi gibi), sıfır(0) rakamı ile karıştırmayın). Bu Flag'ımız gcc derleyicisini uygun hale getiren sınıflandırmasıdır. Verilebilir sınıflardan bazıları s (for size-optimized), 0 (zero - for no optimizations), 1, 2 veya 3 Flag'ı daha yüksek hız ulaştırmak için kullanılabilir. (Her sınıf kendinden ufak sınıfların Flag'larını miras alablir. Mesela bir Sınıf-2 uygun hale getirme seçeneği olarak kullanmak istersek:
Bunların dışında çok kullanılan uygun hale getiren Flag'lerden bazıları -pipe (geçici dosyalar yerine farklı tercüme aşamalarındaki iletişimde pipe kullanıyor) ve fomit-frame-pointer (bu seçenekle fonksiyonlar için kullanılan Frame Pointer ihtiyaç duymadığında kayıt tutulmuyor). CFLAGS CXXFLAGS değişkenlerinde birden fazla uygunlaştırma flag'leri birleştirerek kullanılabiliniz; aşağıdaki örneğimizde olduğu gibi:
MAKEOPTS değişkeniyle kaç tane paralel derleme işleminin bir paketi derlerken çalışmasını belirleriz. Tavsiye edilen sayı makinemizde bulunan işlemci sayısının bir fazlasıdır.
/mnt/gentoo/etc/make.conf dosyanızı kaydedin ve şimdi Gentoo Temel Sisteminin Kurulması ile devam edebilirsiniz. 6. Gentoo Temel Sisteminin KurulmasıEğer sisteminizi Gentoo LiveCD ile başlattıysanız, /etc/make.confdosyanızı aynı Portage ve kaynak kodlarını kullanan en hızlı yansıları bulup, güncellemesi için mirrorselectkullanabilirsiniz. (İnternet bağlantısına ihtiyaç duyar):
Eğer herhangi bir nedenle mirrorselect çalışmazsa paniklemeyin. Bu kısım isteğe bağlıdır, öntanımlı ayarlarda yeterli olacaktır. Yeni ortama geçmeden önce /etc/resolv.conf dosyasındaki DNS bilgilerinin kopyalanması gerekiyor. /etc/resolv.conf ağınızın Nameserver'larını içeriyor.
Şimdi tüm bölümler hazırlandı ve temel ortam yüklendi, yeni ortama chrooting yoluyla giriş yapma zamanı. Bu şu anki yükleme ortamından (LiveCD ya da başka bir yükleme yöntemi), sizin yükleme sisteminize geçeceğimiz anlamına geliyor. (kısaca hazırlanmış HDD bölümlerine). chrooting yöntemi üç adımda tamamlanıyor. İlk önce kök dizinimizi / (yükleme ortamındaki), /mnt/gentoo (sizin HDD bölümünüzdeki) olarak değiştiriyoruz. Sonra env-update kullanarak (ortam değişkenlerini yaratması için) yeni ortamı yaratıyoruz. Son olarak, bu değişkenleri source komutunu kullanarak sistem belleğine yüklüyoruz.
Tebrikler! Şu an kendi Gentoo Linux ortamınızdasınız. Elbette kurulumun bitmesine henüz uzağız :-) İsteğe Bağlı: Portage'i Güncellemek Eğer bir önceki bölümde Portage paket listesini yüklemediyseniz, İnternet üzerinden Portage indirmeniz gerekmektedir. emerge sync bunu sizin için yapar. Diğer kullanıcılar bu kısmı geçerek USE Değişkeninin Yapılandırması bölümünden devam edebilirler.
Eğer Portage'in yeni bir sürümünün olduğuna ve Portage'i güncelleyebileceğinize dair bir uyarı alırsanız, iptal edebilirsiniz. Portage kurulum sırasında güncellenecektir. USE Değişkeninin Yapılandırması USE , Gentoo'nun kullanıcılarına sunduğu çok güçlü bir değişkendir. Bir çok program mutlak nesneler için isteğe bağlı seçeneklerle ya da seçenek olmadan derlenebilir. Örnek olarak, bazı programlar gtk desteği ile, ya da qt desteğiyle derlenebilir. Diğerleri SSL desteği ile ya da SSL desteği olmadan derlenebilir. Hatta bazı programlar X11 desteği (X-server) yerine framebuffer (svgalib) desteği ile derlenebilir. Çoğu dağıtım, paketleri olabildiğince destek ile derler, programların boyutunu ve çalışma zamanını arttırmak için bağımlılık hatalarını belirtmemeye özen gösterir. Gentoo ile bir paketin hangi seçeneklerle derleneceğini belirtebilirsiniz. İşte burada USE rol alıyor. USE değişkeni ile derleme seçeneklerinde bulunan anahtar kelimeleri belirtebilirsiniz. Örnek olarak,vssl anahtarı, ssl destekleyen programları ssl desteği ile kuracaktır. -X X-server desteğini kaldıracaktır (eksi işareti önde olmalıdır). gnome gtk -kde -qt programlarınızı gnome (ve gtk) desteği ile, fakat kde (ve qt) desteği olmadan derleyecektir. Sisteminizi tamamiyle GNOME'a uyumlu hale getirecektir. Öntanımlı USE ayarları /etc/make.profile/make.defaults içindedir./etc/make.conf dosyasında belirttiğiniz değişkenler, bu öntanımlı ayarların ardından hesaplanmıştır.Eğer USE yarlarına herhangi bir şey eklediyseniz, o seçenek öntanımlı listeye eklenir. Eğer USE ayarlarından herhangi bir şey kaldırdıysanız (seçeneğin önüne eksi işareti koyarak) o seçenek öntanımlı listeden çıkarılır (eğer ön tanımlı listede bulunuyorsa). Asla /etc/make.profile dizininde bir değişiklik yapmayın; Portage'i güncellediğinizde bu dizin yeniden yazılacaktır! USE değişkeninin tam bir açıklaması Gentoo El Kitabı'nın ikinci bölümünde bulabilirsiniz; Bölüm 1: USE flags. Ayrıca tam bir başka açıklamayı sisteminizde /usr/portage/profiles/use.desc dosyasında da bulabilirsiniz.
Bir örnek olarak KDE tabanlı; DVD, ALSA ve CD yazma için bir sistemin USE ayarlarını gösterelim:
İsteğe Bağlı: Dağıtım Derleme Kullanımı Eğer sistemlerin koleksiyonunu yapmakla ilgileniyorsanız, bizimDistCC Rehberimize göz atmak isteyebilirsiniz. Distcc kullanarak, bir çok sistemin işlemci gücüne ek olarak kurulum da kullanabilirsiniz. 6.b. Aşama1(Stage1), Aşaram2(Stage2) ve Aşama3(Stage3) Arasındaki Farklar Şimdi rahatlayın ve bundan sonraki adımları düşünün. Size aşama1, aşama2 ve aşama3'den birini seçmenizi söylemiştik ve bu seçimlerin kurulum sırasında sonraki adımlar için önemli olduğu konusunda uyarmıştık. İşte burası yaptığınız seçeneğin sonraki adımları etkileyeceği ilk yer.
6.c. Aşama1(Stage1)'den Aşama2(stage2)'ye İlerleme Şimdi siz her şeyi gelişi güzel derlemek istiyorsunuz öyle mi? Tamam o zaman :-) Bu adımlarda, Gentoo sisteminizinbootstrap'nı jazırlayacagız. Bu işlem uzun zaman sürer, fakat kullanıma en iyi derecede ayarlanmış, sıfırdan başlayarak makinenizin ihtiyaçları için hazırlamak en iyi sonucu verir. Bootstrapping şu anlama gelmektedir: GNU C kütüphanesi, GNU Derleyici Koleksiyonu ve bir kaç anahtar sistem programını yapmaktır. Bootstrapping'e başlamadan önce, size isteyebileceğiniz ya da istemeyeceğiniz bir kaç seçeneği listeleyeceğiz. Eğer bunları okumak istemiyorsanız,Sistemi Bootstrapping İşleminden Geçirme bölümünden devam edin. İsteğe Bağlı: Derleme Süresini Azaltma Eğer bootstrapping işlemini hızlandırmak istiyorsanız, java desteğini seçmeyebilirsiniz. Bu GNU Derleme Koleksiyonu ve GNU C kütüphanesi; java desteği olmadan (bu derleme süresini düşürecektir) derleneceği anlamına geliyor. Bu durumda GNU Java Derleyicisi (gcj) sistemde olmayacak, fakat bu java uygulamalarını ve diğer java malzemelerini kullanamayacağınız anlamına gelmiyor. Java desteğini kapatmak için, bootstrap scriptini başlatmadan önce USE="-java" seçeneğini kullanın.
Bootstrapping'den sonra değişkenleri unset işleminden geçirmeyi unutmayın:
İsteğe Bağlı: Önce Kaynakları İndirme Eğer önce tüm kaynakları kopyalamadıysanız, bootstrap scripti tüm gerekli dosyaları indirecek. Bootstrap bu internet bağlantısı gerektirir demeden çalışmaya koyulacaktır :-) Eğer kaynakları bootsprap işleminden önce ve sonra indirmek istiyorsanız (örnek olarak, eğer derleme esnasında internet bağlantısını açmak istemiyorsanız), bootstrap'in -f parametresini kullanınız (bu tüm kaynak kodlarını sizin için alacak).
Sistemi Bootstrapping İşleminden Geçirme Tamam o zaman, klavyenizi alın ve bootstrap'i başlatmak için sıradaki komutları kullanın. Daha sonra kendinize meşgul olacak birşey bulun çünkü bu adım biraz uzun zaman alacak :-)
Eğer önceden /etc/make.conf içindeki CHOST ayarlarında değişiklik yaptıysanız, bazı değişkenleri GCC'nin hızlı çalışması için belli bir düzende tekrar hazırlamanız gerekir:
Şimdiki adımımız : Aşama2'den Aşama3'e İlerleme. 6.d. Aşama2'den Aşama3'e İlerleme Eğer bu bölümü okuyorsanız, sistemi bootstrap işleminden geçirdiniz (çünkü öncesinde bootstrap işlemini yaptınız yaaşama2'ikullanıyorsunuz). Şimdi tüm sistem paketlerini kurmanın zamanı geldi. Tüm sistem paketleri? Hayır, tam olarak böyle değil. Bu adımda, kullanmak için başka alternatifi olmayan paketleri kuracaksınız. Bazı sistem paketleri bir kaç alternatife sahip (sistem kayıtçıları gibi) ve Gentoo tamamen seçenekler hakkında. Size sadece bir tanesi konusunda baskı yapmak istemiyoruz. İsteğe Bağlı: Bitirilecekleri Görme Eğer hangi paketlerin kurulacağını görmek istiyorsanız, emerge --pretend system komutunu kullanın. Bu kurulacak bütün paketleri gösterecektir. Eğer liste çok büyük görünüyorsa, less ya da more gibi bir sayfalayıcı da kullanabilirsiniz.
İsteğe Bağlı: Kaynakları İndirme Eğer emerge 'nin siz devam etmeden önce kaynakları indirmesini istiyorsanız (örnek olarak, eğer paketlerin kurulumu esnasında internet bağlantısını açmak istemiyorsanız), emerge'ün --fetchonly seçeneğini kullanabilirsiniz (bu tüm kaynakları sizin için alacaktır)
Sistemi kurmaya başlamak için, emerge system komutunu kullanın. Sonra kendinizi meşgul edecek başka bir daha bulun çünkü bu işlemde biraz uzun zaman alacak.
Güncellenmiş bir yapılandırma dosyasına dair herhangi bir uyarı alırsanız, güvenle uyarıyı görmezden gelebilirsiniz (ignore) (ve etc-update çalışırken). Gentoo sisteminiz tam olarak kurulup, başlatıldığında dökümantasyonumuzu okuyun:Configuration File Protection. Tüm kurulum işlemleri tamamlandığında, Kernel Yapılandırması ile devam edin: Kernel Yapılandırma. 7. Kernel AyarlarıYou first need to select your timezone so that your system knows where it is located. Look for your timezone in /usr/share/zoneinfo, then copy it to /etc/localtime. Please avoid the /usr/share/zoneinfo/Etc/GMT* timezones as their names do not indicate the expected zones. For instance, GMT-8 is in fact GMT+8.
The core around which all distributions are built is the Linux kernel. It is the layer between the user programs and your system hardware. Gentoo provides its users several possible kernel sources. A full listing with description is available at the Gentoo Kernel Guide. MIPS-based systems have just the one kernel tree to choose from, mips-sources. This patchset differs from the ones available for other architectures, in that it has lots of patches specific to the MIPS architecture.
When you take a look in /usr/src you should see a symlink called linux pointing to your kernel source. In this case, the installed kernel source points to mips-sources-${kernel-version}. Your version may be different, so keep this in mind.
Now it is time to configure and compile your kernel source. 7.c. Kernel Compilation & Installation Previously, we went through the manual configuration of how to set up the kernel sources. This has become impractical with the number of systems we now support. This section details various sources for sample kernel configurations. Using sample configurations in the kernel source Many of the systems supported have sample .configs hiding in amongst the kernel source. Not all systems have configs distributed in this way. Those that do, can be configured using the commands mentioned in the table below.
Using the running kernel config from the installation media All of the Gentoo installation images provide a kernel config option as part of the image itself, accessible as /proc/config.gz. This may be used in many cases. It is best though if your kernel source matches closely, the kernel that is currently running. To extract it, simply run it through zcat as shown below.
The Hardware Compatability Database As an aid to users in finding working settings, a hardware compatability database was set up. This database lists the support for various MIPS devices, and allows users to contribute kernel configurations that are known to work. The address for this site is http://stuartl.longlandclan.hopto.org/gentoo/mips. If you find this service useful, you're welcome to contribute your notes and .config files so that others may benefit from your experience. It should be noted however that there is no guarantee that any of the configuration files downloaded from this site will work. Customising the configuration for your needs Once you have found a configuration, download it into your kernel source directory, and rename it to .config. From there, you can run make oldconfig to bring everything up to date, and allow you to customise the configuration before compiling.
Now that your kernel is configured, it is time to compile and install it. Exit the configuration and start the compilation process:
When the kernel has finished compiling, copy the kernel image to /boot.
You should list the modules you want automatically loaded in /etc/modules.autoload.d/kernel-2.6. You can add extra options to the modules too if you want. To view all available modules, run the following find command. Don't forget to substitute "<kernel version>" with the version of the kernel you just compiled:
For instance, to automatically load the 3c59x.ko module, edit the kernel-2.6 file and enter the module name in it.
Continue the installation with Configuring your System. 8. Sisteminizin AyarlanmasıLinux altında tüm sabit disk bölümleriniz /etc/fstab dosyasında listeli bir şekilde bulunur. Bu dosya sabit disklerinizin bağlantı noktalarını, nasıl bağlandıklarını (spesifik özellikleri ile birlikte) göstermektedir. /etc/fstab Dosyasının Oluşturulması /etc/fstab 'ın kendine özel bir sözdizimi(syntax) vardır. Her satır 6 alan içerir ve birbirinden boşluk karakteri ile ayrılır. Her alanın kendine ait anlamı bulunmaktadır.
Şimdi nano editörümüzle /etc/fstab dosyamızı yaratmaya geldi,bunun için:
/boot sabit disk bölümümüzün nasıl yazıldığını dikkatle inceleyelim. Bizim örneğimizde /boot sabit disk bölümü /dev/hda1 olarak ext2 dosya sistemini kullanmaktadır. Otomatik olarak bağlanamaz. Ohalde bize gerekli olan satırlar şöyle olabilir:
Bazı kullanıcılar performansı daha arttırmak için bağlama seçeneklerinden olan noatime 'ı eklemek ister (aslında bu gerekli değildir):
Eğer bu şekilde devam edersek, liste sonunda aşağıdaki gibi bir görünüme sahip olmuş olacağız:
Bitirmek için /proc, tmpfs(gerekli) ve cd-rom sürücünüz için gerekli olanlar: (tabi ki de başka sürücüler ve sabit disk bölümleri ekleyebilirsiniz):
auto seçeneği dosya sistemini otomatik olarak tanınmasını sağlar ( CD rom gibi farklı dosya sistemlerini içeren değiş tokumu yapılabilir multimedya cihazları için tavsiye edilir). user seçeneği kullanıcılara CDROM u mount etmesini sağlar. Şimdi yukarıdaki örneği kullanarak kendi /etc/fstab dosyasını yaratın.Eğer SPARC kullanıcı sı iseniz /etc/fstab dosyasına ayrıca şunu da eklemelisiniz:
Eğer usbfs ihtiyaç duyuyorsanız (ki yeni bilgisayarlada muhakkak bir USB cihazınız vardır) , aşağıdaki satırı da ekleyiniz:
Şimdilik bukadar. Yaptıklarınızı tekrar tekrar kontrol edin ve /etc/fstab dosyasın kaydedip çıkın. Makine Adı,Alan Adı ve diğerleri Kullanıcı kişinin diğer seçeneklerinden bir tanesi, bilgisayarına isim vermektir. Bu tamamıyla çok basittir, fakat kullanıcıların çoğu Linux sistemlerine isim bulmakta biraz zorlanırlar. İşlemlerimizin hızını arttırmak için biz bir şeyler hazırladı, bilmenizde fayda var, seçtiğiniz isim sonradan da değiştirilebilir. Biz hepimiz için bir isim bulduk, bu isimleri vererek sonrasında istediğiniz şekilde değiştirebilirsiniz. Şimdi makine ismi olarak tux, alan adı olarak ise homewetwork giricegiz. Bu değerleri şimdiki aşağıdaki örnekde kullanıyoruz. İlk önce makina adını koyalım:
Sonra alan ismini koyuyoruz:
Eğer NIS alan ismine sahipseniz aşağıdaki kodu giriniz.NIS 'in ne olduğunu bilmiyorsanız muhtemelen NIS alan adına sahip değilsiniz:
Şimdi alan ismi(domainname) komut dosyasını ön tanımlı "runlevel" için ekleyiniz.:
"Hey biz bu bölümü yaptık demeden önce" , hatırlamanız gereken başlangıçtaki ağ ayarlarımız sadece kurulum içindi.Şimdi sıra kalıcı bir şekilde ağınızı biçimlendirmeye geldi. Ağ ile ilgili tüm bilgileriniz /etc/conf.d/net dosyasında toplanmıştır. Henüz ağınızı elle ayarlamasını bilmiyorsanız eğer, korkmayın biz size her şeyi aşağıda açıkladık: İlk olarak nano editörü ile /etc/conf.d/net dosyasını açın:
Dosya içine ilk arayacağımız değişken iface_eth0 değişkenidir, aşağıdaki sözdizimine sahiptir:
Eğer DHCP (otomatik IP alıyorsanız) kullanıyorsanız, tek yapmanız gereken iface_eth0 değişkenini dhcp olarak tanımlamak (# işaretini kaldırmanız yeterli) . rp-pppoe(ADSL kullanıcıları için) kullanıyorsanız up olarak ayarlayın. Eğer ağınızı elle ayarlamak istiyorsanız ve bu terimlerle ilgili bilgiye sahip değilseniz Ağ Terminolijisi Anlamak bölümüne gidiniz. Aşağıda sizin için bir kaç örnek verdik.İlki DHCP kullanmakta,ikincisi,sabit bit IP(192.168.0.2), ağ maskesi(255.255.255.0) ve yayımlama(193.168.0.255) adreslerini kullanmaktadır.Sonuncu ise rp-pppoe kullanımını göstermektedir.
Eğer birden fazla ağ arabirimine sahipseniz, iface_eth1 ve iface_eth2 gibi extra bir iface_eth değişkeni yaratmanız gerekli. Her bilgisayar için ayrı ağ geçidi girmelisiniz. Şimdi dosyamızı kayıt ederek güvenli bir şekilde çıkabiliriz. Ağ Servisimizin Otomatik Olarak Başlangıçda Başlatmak Ağ servisinizi otomatik olarak başlatabilmek için,aşağıdaki komutları ön tanımlı "runlevel" ekleyiniz. Eğer PCMCIA arabirimine sahipseniz bunu geçin. PCMCIA arabirimini kullanınız.(belgenin sonlarına doğru biz bunu size açıkladık)
Birden fazla ağ arabirimine sahipseniz ,ayrıca net.eth1, net.eth2 gibi komut dosyalarını ln komutunu kullanarak oluşturmalısınız:
Linux'unuzu ağ hakkında haberdar etmelisiniz, örneğin 3 bilgisayardan oluşan iç bir ağa sahipseniz, bu bilgisayarları IP adresleriyle birlikte /etc/hosts dosyasına eklemelisiniz. Farz edelimki ağımızda 3 bilgisayar var ise aşağıdaki işlemleri yapabiliriz:
Eğer sisteminiz tekse, iç ağ'a sahip değilseniz yani 1 bilgisayarınız varsa, tek bir satır yeterli:
Devam etmek için dosyadan kayıt ederek çıkınız. Eğer PCMCIA 'a sahip değilseniz, Sistem Bilgileri bölümüne gidebilirsiniz. PCMCIA kullanıcıları PCMCIA le ilgili başlığı okuyunuz. İsteğe Bağlı: PCMCIA Aygıtlarının Çalıştırılması
PCMCIA kullanıcıları ilk önce pcmcia-cs paketini yüklemeleri gerekli. Bu anda USE="-X" değişkeni Xfree86 dan sakınmak için gerekli:
pcmcia-cs paketi yüklendiği zaman ön tanımlı(default)çalışma seviyemize(runlevel) ekleyelim:
Gentoo /etc/rc.conf dosyası geniş bir sistem bilgisine sahiptir. Bu dosyayı açarak içerisindeki tüm bilgileri kullanabilirsiniz.:)
Görüldüğü gibi bu dosya sisteminiz için gerekli değişkenleri ayarlayabilmek için bir çok yoruma sahip ,KEYMAP ayarlarına dikkat ediniz, aksi taktirde klavyeden girilecek olan her yanlış KEYMAP için garip sonuçlar alabilirsiniz. Örn: Türkçe Q Klayve için kullanılabilecek satır :KEYMAP="trq"
PPC birçok sistemde x86 "keymap" lerini kullanır. önyüklemede ADB "keymap" kullanmak isteyen kullanıcılar çekirdeklerindeki ADB anahtar kodlarını olanaklı kılmak zorunda ve /etc/rc.conf daki mac/ppc "keymap" lerini ayarlamaları gerekmektedir. /etc/rc.conf dosyasını ayarlamayı bitirdiyseniz kayıt edip çıkabilirsiniz. Bir sonraki bölüme geçiniz: Önyükleyici Ayarlanması. 9. Önyükleyici Ayarlanması9.a. Silicon Graphics Machines -- Setting Up arcload On SGI machines, we use the arcload boot loader. In previous releases, we also provided arcboot, however it has been officially declared obsolete, in favour of arcload.
arcload was written for machines that require 64-bit kernels, and therefore can't use arcboot (which can't easily be compiled as a 64-bit binary). It also works around peculiarities that arise when loading kernels directly from the volume header. So, now you know what this is about, we can proceed with the installation:
Once this has finished, you should find the arcload binary in /usr/lib/arcload. Now, two files exist:
Use dvhtool to install the appropriate binary for your system into the volume header:
Now just use dvhtool to verify they are in the volume header.
Now, the arc.cf file has a C-like syntax. For the full detail on how one configures it, see the arcload page on the Linux/MIPS wiki. In short, you define a number of options, which you enable and disable at boot time using the OSLoadFilename variable.
Starting with arcload-0.5, arc.cf and kernels may reside either in the volume header, or on a partition. If you wish to utilise this newer feature, you may instead place the files in your /boot partition (or / if your boot partition is not separate). arcload uses the filesystem driver code from the popular grub bootloader, and thus supports the same range of filesystems.
With this done, now all that's left is to set some options in the PROM. See the section on Rebooting the System. 9.b. Cobalt MicroServers -- Setting Up CoLo On Cobalt servers, these machines have a much less capable firmware installed on chip. The Cobalt BOOTROM is primitive, by comparison to the SGI PROM, and has a number of serious limitations.
To overcome these limitations, an alternative firmware, called CoLo (Cobalt Loader) was developed. This is a BOOTROM image that can either be flashed into the chip inside the Cobalt server, or loaded from the existing firmware.
Okay, with the warnings over now, we'll get on with installing CoLo. First, start by emerging the package.
With that installed (I hope you read those messages ;-) you should be able to look inside the /usr/lib/colo directory to find two files, colo-chain.elf: the "kernel" for the stock firmware to load, and colo-rom-image.bin: a ROM image for flashing into the BOOTROM. We start by mounting /boot and dumping a compressed copy of colo-chain.elf in /boot where the system expects it.
Now, when the system first boots up, it'll load CoLo which will spit up a menu on the back LCD. The first option (and default that is assumed after roughly 5 seconds) is to boot to the hard disk. The system would then attempt to mount the first Linux partition it finds, and run the script default.colo. The syntax is fully documented in the CoLo documentation (have a peek at /usr/share/doc/colo-X.YY/README.shell.gz -- where X.YY is the version installed), and is very simple.
It is also possible to ask a question, such as which kernel & configuration you'd like to boot, with a default timeout. This configuration does exactly this, asks the user which kernel they wish to use, and executes the chosen image. vmlinux.gz.new and vmlinux.gz.working may be actual kernel images, or just symlinks pointing to the kernel images on that disk. The 50 argument to select specifies that it should proceed with the first option ("Working") after 50/10 seconds.
See the documentation in /usr/share/doc/colo-VERSION for more details. 9.c. Setting up for Serial Console Okay, the Linux installation as it stands now, would boot fine, but assumes you're going to be logged in at a physical terminal. On Cobalt machines, this is particularly bad -- there's no such thing as a physical terminal.
First, pull up an editor and hack away at /etc/inittab. Further down in the file, you'll see something like this:
First, uncomment the c0 line. By default, it's set to use a terminal baud rate of 9600 bps. On Cobalt servers, you may want to change this to 115200 to match the baud rate decided by the BOOT ROM. This is how that section looks on my machine. On a headless machine (e.g. Cobalt servers), I'll also recommend commenting out the local terminal lines (c1 through to c6) as these have a habit of misbehaving when they can't open /dev/ttyX.
Now, lastly... we have to tell the system, that the local serial port can be trusted as a secure terminal. The file we need to poke at is /etc/securetty. It contains a list of terminals that the system trusts. We simply stick in two more lines, permitting the serial line to be used for root logins.
Exit the chrooted environment and unmount all mounted partitions. Then type in that one magical command you have been waiting for: reboot.
Now that you've installed the bootloader, you're ready to reboot the machine.
When you are rebooted, go to the System Maintenance Menu and select Enter Command Monitor (5) like you did when you netbooted the machine.
Now, the next settings depend on how you are booting the system. Settings for direct volume-header booting This is covered here for completeness. It's recommended that users look into installing arcload instead.
If you wish to try a kernel without messing with kernel parameters, you may do so using the boot -f PROM command:
arcload uses the OSLoadFilename option to specify which options to set from arc.cf. The configuration file is essentially a script, with the top-level blocks defining boot images for different systems, and inside that, optional settings. Thus, setting OSLoadFilename=mysys(serial) pulls in the settings for the mysys block, then sets further options overridden in serial. In the example file above, we have one system block defined, ip28 with working, new and debug options available. We define our PROM variables as so:
Starting with arcload-0.5, files no longer need to be placed in the volume header -- they may be placed in a partition instead. To tell arcload where to look for its configuration file and kernels, one must set the OSLoadPartition PROM variable. The exact value here will depend on where your disk resides on the SCSI bus. Use the SystemPartition PROM variable as a guide -- only the partition number should need to change.
Now you're ready to enjoy Gentoo! Boot in your Gentoo installation and finish up with Finalizing your Gentoo Installation. 10. Gerekli Sistem Araçlarının KurulmasıElkitabının başlangıcında aşama3 bölümünü tanıttığımızda değinmiştik. Orda tüm gereken sistem araçlarının siz seçmeden bulunduğunu ve hatta daha başka araçların sonradan kurulabileceğini söylemiştik. Evet simdi o noktaya geldik :) İlk seçimini yapabileceğimiz araç, sistemde olan bitenin(aktiveteleri) Protokolunu tutar. Unix ve Linux Sistem protokol tutmada haylice bir ün saldı-- eğer isterseniz, sizde aisteminizde olan biteni protokol halinde alabilirsiniz. Bu işlem sistem kayıtçısı sayesinde gerçekleşir. Gentoo değişik sistem kayıtçıları arasında size seçim bırakır: Bunlar sysklogd (bu geleneksel sistem kayıtçı daemon'udur) , syslog-ng (geliştirilmiş bir sistem kayıtçısıdır) ve metalog (çok yönlü ayarlanabilir sistem kayıtçısı) 'dur. Daha başkalarıda olabilir, sunulan paket sayısı gün geçtikce artıyor. Eğer karar vermediyseniz çok yetenekli syslog-ng sistem kayıtcısını tavsiye edebiliriz. Seçtiğiniz Sistem Kayıtçısını yüklemek için emerge yapmanız ve rc-update ile otomatik başlangıca eklemeniz kafidir. Aşağıdaki örnekte syslog-ng kayıtcısını yükleyeceğiz. Tabii ki burda kullandığımız sistem kayıtçısı ismi yerine yükleyeceğiniz sistem kayıtçısı ismiyle değiştirebilirsiniz:
10.b. İsteğe Bağlı: Cron Daemon Şimdi sırada Cron Daemon var. Yüklenmesi size bağlıdır, kurma gerekliliği yoktur. Ancak yüklenmesi tavsiye edilir. Ama bu Cron Daemon nedir ? Cron daemon belirli zamanlarda çalıştırılması için tanımlanan komutları çalıştırabilir. Bu SIK SIK ve hatta günlük kullanılan komutlarda çok pratiktir (örn. günlük, haftalık, aylık). Gentoo Linux'ta üç değişik Cron Daemon'dan seçim yapabilirsiniz: dcron, fcron ve vixie-cron. Bunun yüklenmesi Sistem Kayıtçısına benzer. Fakat dcron ve fcron ayarları için ek olarak Komut gerekir, crontab /etc/crontab. Eğer emin değilseniz vixie-cron kullanmanızı öneririz. Hazır derlenmiş paketten yükleyecekseniz vixie-cron yüklemesinde hata alırsanız, vixie-cron yerine vcron kullanın.
Hangi tür dosya sistemi kullanmayı düşünüyorsanız, o dosya sistemi için gereken araçları (dosya sistemini kontrol etmek, yeni dosya sistemi yapmak için) yüklemeniz gerekir. Aşağıdaki tablo gerekli dosya sistemi için dosyaları listeler:
Eğer İnternete bağlanmak için rp-pppoe gerek yoksa Gentoo Kurulumunu Bitirmek ile devam edebilirsiniz. Aksi takdirde İsteğe Bağlı: Ağ Araçları bölümü ile devam edin. 10.d. İsteğe Bağlı: Ağ Araçları İnternete bağlanmak istiyorsanız rp-pppoe pakedini kurmanız gereklidir:
USE="-X" düzenlemesinde, XFree bağimlılık olarak beraberinde yüklenmesini engeller (rp-pppoe paketinin arayüz (Grafiksel) araçlarıda mevcuttur, eger arayüz kullanmak isterseniz rp-pppoe paketini yeniden USE="-X" kullanmadan derleyebilirsiniz, yada XFree'yi beraberinde yükleyin-- buda baya uzun sürebilir). Şimdi sıradaki bölüm ile devam ediyoruz: Gentoo Kurulumunu Bitirmek 11. Gentoo Kurulumunu BitirmekUnutmadan önce, root şifresini aşağıdaki komutu kullanarak ayarlayın:
Eğer root'un seri konsola bağlanabilmesini istiyorsanız, /etc/securetty dosyasına tts/0 ekleyin:
Günlük Kullanım İçin Kullanıcı Eklemek Bir Unix/Linux sistemde root olarak çalışmak tehlikelidir, ve olabildiğince bu şekilde kullanılmamalıdır. Bu sebeple günlük kullanım için bir kullanıcı oluşturmanız ısrarla tavsiye olunur. Örnek olarak, whell (su komutuyla root olabilen), users (tüm kullanıcılar için öntanımlı) ve audio (ses aygıtlarını kullanabilen) gruplarına bağlı, ahmet adında bir kullanıcı oluşturmak için:
Eğer bir kullanıcının rootun yapabileceği bazı işleri yapması gerekiyorsa, su - (root izinlerine erişebilmek için) komutunu kullanabilir. Bir başka yolda eğer doğru olarak ayarlandıysa çok güvenli olan sudo paketini kullanmaktır. Tebrikler! Gentoo sisteminiz şimdi hazır. Chroot işleminden geçmiş ortamdan çıkın ve bağlı bütün sabit disk bölümlerini ayırın. Sonra beklediğiniz büyülü komutu yazın: reboot.
Tabiki başlatılabilir CD'yi çıkarmayı unutmayın, yoksa sistem Gentoo sisteminiz yerine tekrar CD'den başlar. PPC kullanıcıları önyükleyiciyi yüklenmedikçe MacOS başlayacaktır. Bu kullanıcılar İsteğe Bağlı: BootX'i Ayarlamak bölümünü okumalıdır.MIPS kullanıcıları Gentoo'yu başlatabilmek için MIPS PROM da biraz oynama yapmalıdır. Bu kullanıcılar İsteğe Bağlı: Çalışmak için Gentoo/MIPS Edinmek bölümünü okumalıdır. GRP kullanıcıları İsteğe Bağlı: GRP Paketlerini Yüklemek bölümünü okuyabilirler. Diğerleri Kurulum bitti, ya sonra ?bölümü ile devam edebilirler.
Makineniz MacOS ile açıldıktan sonra, BootX kontrol panelini (Control Panel) açın. Seçenekler'i (Options) seçin ve "Used specified RAM disk" bölümünün işaretini kaldırın. BootX ana ekranına geri dönüğünüzde, artık makinenizin kök diski ve bölümü için bir seçenek bulacaksınız. Bu alanları sizin sisteminize göre doldurun. BootX başlama sırasında Linux'un başlaması için ayarlanabilir. Eğer bunu yaptıysanız, makinenizin başlangıcı sırasında önce MacOS'u başladığını, sonra BootX'in Linux'u başlattığını göreceksiniz. Daha fazla bilgi için BootX anasayfasına göz atın: BootX home page Eğer bir GRP kullanıcısıysanız İsteğe Bağlı: GRP Paketlerini Yüklemek bölümüyle devam edin, eğer değilseniz Kurulum bitti, ya sonra ? bölüme geçin. İsteğe Bağlı: Çalışmak için Gentoo/MIPS Edinmek
Yeniden başlattığınızda (reboot), System Maintenance Menu kısmına gidin ve Enter Command Monitor (5) seçin. Eğer Gentoo kurulumunuzu test etmek istiyorsanız, sadece boot -f <kernel name> komutunu çalıştırabilirsiniz. Gentoo'ya başlamak istiyorsanız, MIPS PROM içerisinde bazı değişkenleri ayarlamanız gerekir:
Şimdi Gentoo ile eğlenmeye hazırsınız! İsteğe Bağlı: GRP Paketlerini Yüklemek
Şimdi sisteminiz başladı, oluşturduğunuz kullanıcı olarak giriş yapın (örnek olarak, ahmet) ve su - (root yetkilerine sahip olmak için) komutunu kullanın:
Şimdi ikinci CD (Gentoo Paketleri CD'si) hazırlanmış yapılara bakmak için Portage ayarlarını değiştirmemiz lazım. İlk Önce CD'yi bağlayalım:
Şimdi Portage'i hazırlanmış paketler için /mnt/cdrom 'u kullanması için ayarlayın:
Şimdi istediğiniz paketleri yükleyin. Paketler CD'si bir kaç hazırlanmış yapı bulundurur, örnek olarak KDE:
XFree'yi (doğrudan ya da bağımlılık olarak) yüklerken USE="bindist" kullanmanız gerekiyor. Bu Microsoft'un çekirdek fontlarını (bunları LiveCD'ler içinde veremiyoruz) indirmek için yol gösteriyor. Çalıştırılabilir yapıları yüklediğinizden şimdi emin olabilirsiniz. Portage'i güncellemek içinemerge sync uyguladığınızda (sonra öğreneceğiniz gibi), çalıştırılabilir yapılar güncellenmiş Portage'inizdeki dosya görüntüleriyle uymayabilir. Bunu engellemek içinemerge --usepkg yerine emerge --usepkgonly deneyebilrisiniz. Tebrikler, sisteminiz şimdi tam olarak hazırlandı! Gentoo hakkında daha fazla şey öğrenmek için Kurulum bitti, ya sonra ? bölümünden devam edin. 12. Kurulum bitti, ya sonra ?Tebrikler! Artık çalışan bir Gentoo sisteminiz var. Fakat burdan nereye gidiyoruz? Seçenekleriniz nelerdir? İlk önce neyi keşfedebilirsiniz? Gentoo kullanıcılarına bolca ihtimal sunar ve bu sebeple bolca dökümanda sunar (ve dökümansız ihtimallerde). Gentoo El Kitabının İkinci bölümü ( Gentoo Altında Çalışma ) size yazılımlarınızı nasıl güncel tutabileceğinizi, daha çok yazılımı nasıl yükleyeceğinizi, USE bayraklarının neler olduğunu, Gentoo Init sisteminin nasıl çalıştığını v.s. açıklar ve bu kısmı mutlaka okumalısınız. Eğer sisteminizi masaüstü kullanım için uygunlaştırmak istiyorsanız, ya da sisteminizin tamamiyle masaüstü kullanım için nasıl ayarlanıcağını öğrenmek istiyorsanız, Masaüstü Ayarları Kılavuzu bölümüne göz atın. Mevcut dökümanların tamamının listesi içinDökümantasyon Kaynak Sayfası (Documentation Resorce page) bakabilirsiniz. Gentoo Online Gentoo Formumuza veya Gentoo IRC kanalımıza herzaman gelebilirsiniz. Ayrıca tüm kullanıcılarımıza açık mail listemizde bulunmaktadır. Biz şimdi sözü burda bağlıyor sizi Gentoo sisteminizle eğlenceye bırakıyoruz :-) B. Gentoo Altında Çalışma1. USE flagsGentoo kurarken, çalıştığınız ortama göre değişiklikler yaparsınız. Bir sunucunun kurulumuyla iş istasyonununki farklıdır. Oyun istasyonu ile 3D-render istasyonu farklıdır. Bu sadece kurmak için seçeceğiniz paketler için değil, aynı zamanda, paketlerin hangi özellikleri destekleyeceği ile de ilgilidir. Eğer OpenGL'e ihtiyacınız yoksa, niye onu kurmak ve kurduğunuz paketlerde OpenGL desteğini eklemek için ugraşasınız? Eğer KDE kullanmak istemiyorsanız, paketler KDE desteği olmadan sorunsuz çalıştırabilecekken, neden KDE desteği ile kurmak için vakit kaybedesiniz? Kullanıcıya, neyi kurması/aktivite-etmesi, neyi etmemesine yardım etmek için, kullanıcıdan,kurmak istediği sistemi belirtebilmesi için kolay bir yol olmasını istedik. Bu, kullanıcının gerçekte ne istediğine karar vermesini ister ve Portage'i kolaylaştırır. Portage bizim paket yönetim sistemimizdir. Bir USE flag girin. Bu flag, belli bir konseptin destek ve bağımlılık bilgilerini meydana getiren anahtar kelimedir. Eğer belli bir USE flag tanımlarsanız, Portage seçilen anahtar kelimenin desteğinin istendiğini anlayacaktır. Bu tabiiki paketin bağımlılık bilgisini de değiştirir. Şimdi bir öerneği inceleyelim: kde anahtarı. Eğer USE değişkeninde bu anahtar kelime yoksa, seçmeli (optional) KDE desteği bulunan tüm paketler, KDE desteği olmadan derlenir. Seçmeli KDE bağımlılıği olan paketler, bağımlılık olarak KDE kütüphaneleri kurulmadan derlenir ve kurulur. Anahtar kelimeleri doğru tanımlayarak, ihtiyaçlarınıza göre bir sistem oluşturabilirsiniz. Global (global) ve yerel (local) olmak üzere iki türlü USE-flag vardır.
Global USE-flag'larinin listesi, online veya /usr/portage/profiles/use.desc dosyasında mevcuttur. Bazı kısa ve önemli USE Flagsları şunları (tam liste değildir):
1.b. USE Flaglarının Kullanılışı Kalıcı USE Flagsların Belirtilmesi USE flaglarının ne kadar önemli olduğunu anladınız umuduyla, şimdi onların nasıl belirtileceğini açıklayalım. Daha once belirtildii gibi, USE-flag'ları USE değiskenine tanımlanır. Kullanıcıların, USE-flaglarını araştırıp seçmesini kolaylaştırmak için, öntanımlı bir USE değişkeni hazırlanmıştır. Bu USE-flagları Gentoo kullanıcılarının en çok kullandıklarıdır. Öntanımlı USE değişkeni, /etc/make.profile/make.defaults dosyasında belirtilmiştir. Bu öntanımlı değişkenlere bir göz atalım:
Gördüğnüz gibi, bu değişken epey fazla anahtar kelime içeriyor. Bu değişkeni kendinize göre düzenlemek için /etc/make.profile/make.defaults dosyasını kullanmayın. Bu dosya, Portage güncellemesi esnasında eski haline döner. Öntanımlı değerleri değiştirmek için, USE değiskenine yeni anahtar kelimeler eklemeniz veya varolanları çıkarmanız gerekir. Bu işlem /etc/make.conf dosyasını değiştirerek global olarak yapılabilir. Bu değişkene, kullanmak istediğiniz USE-flag'larını ekliyebilir, istemediklerinizi çıkarabilirsiniz. Çıkarma işlemi, anahtar kelimenin başına "-" (eksi) isareti konularak yapılır: Mesela, kde ve qt desteğini kaldırıp, ldap desteği eklemek için, /etc/make.conf dosyasındaki USE değişkeni şu şekilde olmalıdır:
Bazen bir USE-flagı sadece bir kez kullanmak isteyebilirsiniz. Bunun için iki kere (derlemeden önce ve sonra)/etc/make.conf dosyasını değiştirmektense USE değişkenini ortam değişkeni olarak kullanabilirsiniz. Örnek olarak, Mozilla kurulumunda java esteğini USE değiiskeninden geçici olarak çıkaralım.
USE Flaglarının Miras Olarak Kullanımı Bazı paketler varolan USE Flagları dinleyip uygulamak ile kalmaz, kendileri bazı USE flag desteği verirler. Böyle bir paket eklediğinizde, bu paketin sağladığı USE-flagı USE değişkeninize eklenir. USE-flag sağlayan paketlerin listesini görmek için /etc/make.profile/use.defaults dosyasına göz atmanız yeterli olacaktır:
Tabiki hangi ayarın USE değişkeninde önceliğe sahip olduğu bellidir. Sadece java'nın belirtildiğini görmek için USE="-java" demek istemezsiniz. USE ayarlarının öncelik sırası: (Birinci en düşük önceliğe sahiptir):
Portage tarafından kullanılan, tüm önceliklere göre ayarlanmış USE değişkenini görmek için emerge info komutunu kullanın. Bu komut Portage'n,n kullandığı tüm değişkenkenleri( USE değişkenide dahil) liste halinde sunar.
Tüm Sistemi Yeni USE Flaglarına göre Ayarlamak Eğer USE flagları değiştirdiyseniz ve tüm sistemi bu yeni USE değişkenine göre güncellemek isterseniz, aşağıdaki adımları izleyebilirsiniz. Bu adımlar uzun zaman alacaktır. İlk olarak tüm sistemi yeni USE flaglarını kullanarak oluşturun:
İkinci olarak Portage depclean çalıştırılarak eski USE flaglarına göe bağımlılık sebebi ile kurulmuş ancak yeni USE flaglarına göre ihtiyaç olmayan paketleri kaldırın.
depclean bittiğinde, yeni sistemimiz yeni USE flaglarını kullanıyor demektir Kullanılabilen USE Flagları Görmek Sonraki bölüm olan Portage ve Yazılım 'da kurulu paketleri nasıl yöneteceğiniz anlatılacak. Yinede emerge için ilk bilgileri, bir pakedin kullandığı USE flaglarının nasıl görebileceğinizi göstererek vermiş olalım. Mesela mozilla pakedini örnek alalım: Hangi USE flaglarını kullanıyor? Bunu öğrenmek için emerge komutuna --pretend ve --verbose parametrelerini ekleyelim:
emerge 'den başka yöntemler ilede bu işi yapabiliriz. Aslında sadece paket bilgilerinin görülmesinde kullanılmka üzere etcat adında bir program vardır. Bu program gentoolkit pakedinin içindedir. Yani ilk önce gentoolkit pakedini kurun, ancak o zaman etcat aracını kullanabilirsiniz:
Şimdi bir pakedin hangi USE flaglarını kullandığını görebilmek için etcat komutunu uses parametresi ile beraber kullanalım. Mesela gnumeric pakedi için bir örnek:
2. Portage ve YazılımlarTüm Araçların Efendisi: emerge Tüm kullanıcıların kullanacağı asıl Portage aracı emerge aracıdır. Gentoo kurulumu sırasında ve bir önceki bölümde emerge zaten kullanmıştık. Şimdi tam olarak nasıl kullanılacağını açıklayacağız. Bu bölüm ayrıntılı olarak emerge kullanmayı ve yazılım tabanlı tüm ihtiyaçlarınızı karşılamayı öğretecek. emerge yazılım paketlerini yükleme, kaldırma, sorgulama ve korumaya yarayan bir komuttur. emerge , ebuild için bir ön işlemcidir; Gentoo profesyoneli olmakla ilgilenen kullanıcılar ebuild kullanımı hakkında detaylı bilgiyi sonra öğrenecekler. Şimdilik emerge ve ebuild üzerinde duracagız. emerge gentoo kullanıcıları için en önemli araç olduğu sürece, geniş bir kılavuz sayfasına sahip olacaktır. man emerge veya emerge --help ile çok detaylı bilgi bulabilirsiniz.
emerge kullanımına devam etmeden önce, Portage şemasına bir göz atalım./usr/portage dizinine gidin ve mevcut dizinleri listeleyin. Biz dizinlere "/" ekleyerek gösteren ls --classify komutunu kullanıyoruz.
Gördüğünüz gibi Portage şeması bolca alt dizin içermektedir. Bunların çoğu Gentoo paketlerinin ebuilds olarak adlandırılan kategorilerdir. Örnek olarak, app-office kategorisine bir göz atalım:
Kategori içinde o kategoriye ait paketleri, paketi içeren klasörlerle bulacaksınız. openoffice paketine bir göz atalım:
Size Gentoo paketlerinin ebulid olarak isimlendirildiğini söylediğimizi hatırladınız mı? Görüldüğü gibi örnek dizinde dört tane ebuild mevcut. İsimleri her zaman fikir verecek şekilde: sadece sürüm numaraları farklı. Paketlerin içeriğini görmekte özgürsünüz: onlar sadece betikler. Gentoo kullanmak için çok önemli bir şey olmadığından bu konunun detaylarına girmeyeceğiz şimdi. Diğer dosyalar ChangeLog (ebuild'lerde yapılan tüm değişiklikleri içerir), Manifest (dizindeki tüm dosyaların boyutlarını ve checksumlarını içerir) ve metadata.xml (paketler hakkında geliştiricileri, açıklamalar gibi ayrıntılı bilgileri içerir). files dizininde Portage'in ihtiyaç duyduğu bilgiler (checksum ve paketin ihtiyaç duyduğu diğer dosyaların yetkileri), paketler, örnek ayar dosyaları v.s.
Eğer Prtage şemasının kök düzününe giderseniz (/usr/portage), orada katerogize edilmemiş dizinler olduğunu farkedeceksiniz. Bunların ayrıntılarını bu bölümde vereceğiz. Eğer Gentoo Linux'da yeniyseniz, işleriniz için hangi aracı kullanacağınızı bilmiyor olabilirsiniz. Bir arama yapmak için, emerge sistemdeki mevcut paketleri aramak için bir yol sunuyor. Paket aramanın iki yolu var: isim ile arama, ya da isim ve açıklama ile arama. Portage şemasında isim ile arama gerçekleştirmek için, emerge search kullanın. Örnek olarak, mozillahakkında daha çok şey bulmak için:
Eğer açıklamalarında aranmasını istiyorsanız --searchdesc argümanını kullanın:
Gördüşünüz gibi, emerge'in çıktısı size kategori, paket ismi, mevcut sürüm, yüklenmiş olan sürüm, indirilen dosyaların boyutları, internet sayfası ve küçük bir açıklama gibi bilgilerin hepsini size aktarmakta. Yeni bir şey gördünüz mü? Evet, indirilmiş dosyalar. Portage'e bir paket yüklemesini söyleniz yeterli, tabiki gerekli kaynaklara sahip olmak zorunda (yada hazır paketler). Bu nedenle Portage /usr/portage/distfiles (kaynak kodlar için) veya /usr/portage/packages/All (hazır paketler için) içeriğini paketlerin mevcut olup olmadığını görmek için kontrol eder. Eğer mevcut değilse, gerekli dosyaları indirir ve bu dizinler içine yerleştirir. Portage şemasını gezerken, paketler için bir ChangeLog olduğunu gördünüz. Mevcut sürüm ve yüklenmiş sürüm arasındaki ChangeLog girdilerini emerge ile görebilirsiniz. --pretend --changelog ( kısaca -pl ) seçeneğini kullanın. Bir örnek olarak gnumeric paketinin ChangeLog girdilerini göreceğiz:
2.b. Portage Güncellemesi Yapmak Portage ile arama yapmak güzel, fakat Portage'i güncellemezseniz sisteminizdeki mevcut paketler içinde sıkışırsınız. Bunun anlamı sisteminiz yakında eskiyecek ve bug yamaları, güvenlik problemleri gibi güncellemeleri kaçıracaksınız. Portage şemasını güncellemenin bir kaç yolu var. En çok kullanılan yol rsync yansılarımızdan birini kullanmaktır. Diğer yol ise bir Protage görüntüsü kullanmak (güvenlik duvarı ya da yetersiz network izimleri gibi durumlar için). Size en yakın yansıyı seçmek avantajlı olacaktır. Bunu el ile SYNC değişkeninin değiştirerek yapabilirsiniz (Bu değişken /etc/make.conf dosyasının içindedir) veya mirrorselect komutunu kullanarak onun bu işi sizin için yapmasınısağlayabilrisiniz. SYNC değişkeni üzerinde daha sonra duracağız. Şuanda sadece mirrorselect üzerinde duracağız. İlkönce mirrorselect aracını emerge ediyoruz:
Şimdi bize otomatik olarak yansı seçmesi için mirrorselect komutunu veriyoruz (bu aynı zamanda Portage'i kaynak kodlarını o yansıdan indirmesi içinde ayarlayacak):
Portage'i rsync yoluyla güncellemek için, basitce emerge sync işlemini başlatın:
Eğer bu çalışmazsa (bir ağ problemine ya da güvenlik duvarına bağlı olarak), emerge-webrsync komutunu deneyin. Bu işlem wget kullanarak Portage şemasının görüntüsünü indirecektir. Bu isterseniz proxyde kullanabileceğiniz anlamına geliyor. Gentoo kurulumu sırasında nasıl proxi ayarlayacağınızdan bahsetmiştik.
Hazırlamak mı Yoksa Hazır Kullanmak mı? Gentoo isterseniz paketleri ebuild olarak sunar. Fakat bir ebuild gibi yüklemek isterseniz, paketi hazırlamak ya da hazırlanmış bir paket kullanmak arasında bir tercih yapabilirsiniz. Fakat bu iki seçim arasındaki avantajlar/dezavantajlar nerlerdir, ve biri diğerine tercih edilebilir mi? Tahmin edeceğiniz gibi paket hazırlamak uzun zaman alacaktır (özellikle KDE, OpenOffice.org, gibi yapılarda). Bir paket hazırlayarak USE değişkeniyle paketin sizin sisteminize özgü olmasını sağlayabilirsiniz. Tabiki, sisteminize uyarlamak için yüksek seçeneklerde kullanabilirsiniz (CFLAGS ve CXXFLAGS değişkenleriyle). Hazır bir paket kullanmak yükleme süresini kısaltacaktır (derlemeye gerek yoktur), fakat USE ayarları ve CFLAGS, CXXFLAGS değişkeni avantajlarını kaybedersiniz. Hazır paketler /usr/portage/packages/All dizininde barındırılırlar. Kaynak kodları ise /usr/portage/distfiles altında toplanırlar. Eğer bir yazılım kurmayı bitirdiyseniz, paketi ya da kaynak kodunu bu dizinden silebilirsiniz. Fakat, istiyorsanız tekrar kurmanız gerekebilirse paket ya da kaynak kodunun son versiyonunu saklayabilirsiniz (bu sayede tekrar indirmeniz gerekmez). Kaynak Kodundan Yazılım Kurmak Tamam, bu kadar konuşma yeter. Bir paket yüklemek için emerge komutunu kullanacaksınız. Eğer hazır bir paket kullanmak istemiyorsanız, sadece emerge <paket_ismi> veya emerge <kategori>/<paket ismi> kullanabilirsiniz. Örnek olarak gnumeric yükleyelim:
Bu komut sisteminize dosyayı indirir, açar, derler ve yükler. Aynı zamanda bunu tüm bağımlılıklara yapar. Eğer paketle birlikte hangi bağımlılıkların yüklendiğini görmek isterseniz, --pretend seçeneğini kullanın ( kısaca -p olarak da kullanabilirsiniz):
Eğer bir paketin ve bağımlılıklarının kaynak kodlarını indirmek istiyor fakat kurmak istemiyorsanız, --fetchonly seçeneğini kullanın (kısaca -f kullanabilirsiniz):
Eğer emerge kaynakları nerden indirdiğini görmek istiyorsanız, --fetchonly ve --pretend seçeneklerini kullanın:
Aynı zamanda paketlerin detaylı sürümlerinide yükleyebilirsiniz. Örnek olarak, gnumeric'in 1.2 sürümünden eski bir sürümünü yüklemek istiyorsunuz ( herhangi garip bir sebeple :) ) şunu yazmalısınız:
Diğer olasılıklar tabiki ">"(sonraki sürüm) ve "="(belirtilen sürüm). Hazır paket yüklemek istediğiniz zaman --usepkg seçeneğini ( kısaca -k ) kullanabilirsiniz. Bu eğer paket ve sürüm uyuşuyorsa /usr/portage/packages/All dizini altındaki mevcut derlenmiş paketi kullanacak.
Eğer derlenmiş paket yüklemek istiyorsanız, buna karşılık sürüm uyuşmuyorsa, --usepkgonly (kısaca -K ) kullanabilrisiniz.
Eğer sisteminizde henüz hazır paket bulunmuyorsa emerge bu işi PORTAGE_BINHOST değişkennde belirtilmiş bir yansıdan indirerek yapabilir (değişken /etc/make.conf dosyasının içindedir). Bu paket sisteminizde yoksa ve hazır paketi indirmek istiyorsanız --getbinpkg (kısaca -g ) kullanabilirsiniz:
Bu işlem paketi ve paket bilgilerini bağımlılıklarıyla beraber sisteminize indirecek ve kuracak. Eğer paketle birlikte hangi bağımlılıkların yüklendiğini görmek için, --pretend seçeneğini kullanın (kısaca -p):
Aynı zamanda sisteminizde bulunan hazır paketi kullanmadan ve yerel sisteminiz hakkında bilgi toplamadan bir hazır paket (ve paket bilgisi) indirmek için, --getbinpkgonly seçeneğini kullanabilirsiniz (kısaca -G):
Özel paket sürümleride yükleyebilirsiniz. Örnek olarak, gnumeric'in 1.2 versiyonundan eski bir versiyonunu kullanmak istiyorsanız şunu yazmalısınız:
Diğer olasılıklar tabiki ">"(sonraki sürüm) ve "="(belirtilen sürüm). Portage bağımlılıklarla başa çıkmak için geniş bir destek sunar. Aslında bunu düşünmenize pek gerek yok (bağımlılıklar otomatik olarak Portage tarafından halledilir) fakat bazı kullanıcılar bağımlılıklar için emerge ile nasıl çalışacaklarını bilmek isteyebilirler. Örnek olarak, Portage'in bir paketle beraber yüklediği bağımlılıkları görmek için --emptytree seçeneğini kullanabilirsiniz (kısaca -e). Bir paketin bağımlılıklarını tam bir şema olarak görmek için --pretend seçeneğiniyle beraber kullanılması yararlıdır. --pretend seçeneği olmazsa emerge listelenen paketleri (yeniden) derler.
Bir başka argüman --nodeps seçeneğidir. Bu seçenek bağımlılıkları kurmadan paketi yüklemenizi sağlar.
--nodeps seçeneğinin tersi --onlydeps seçeneğidir. Bu seçenek istediğini paketin tüm bağımlılıklarını yükler fakat paketin kendisini yüklemez:
Portage sistemi güncellemek için iki anahtar kelimeyi tanıyor: system ve world. Eğer stage3 kullanmadıysanız zaten bunlardan birini gördünüz. Bulunan şeyleri yenilemek için: system çalışan bir Gentoo sistemi için gereken core paketlerinin bir koleksiyonunu yapar. world anahtar kelimesi ise sizin kurduğunuz system üzerine kurulmuş paketleri edinir. Diğer bir değişle, emerge <paket-ismi> şeklinde yüklediğiniz her paket, world dosyasına (/var/cache/edb/world) kaydedilir. Bağımlılıklar world dosyasının bir parçası değildir, fakat bunu daha sonra halledeceğiz. Eğer sistem paketlerini güncellemek istiyorsanız, --update seçeneğini kullanın (kısaca -u):
Aynı işlem world paketleri içinde kullanılabilir.
Tekrar, eğer emerge'in güncelleyeceği dosyaları görmek istiyorsanız, --pretend seçeneğini --update seçeneğiyle beraber kullanabilirsiniz:
Bu adımla bir harf (ya da harf kombinasyonları) farkedeceksiniz. Bu size paket hakkında daha fazla bilgi verecek:
Bazı sebeplerden dolayı, bir güncelleme eski paket yükleyek anlamına gelebilir. Eğer bunun olmasını istemiyorsanız, --upgradeonly seçeneğini kullanmalısınız (kısaca -u):
Tabiki biz system ve world paketleri hakkında konuşuyoruz, fakat aynı işlemi seçtiğiniz bir paket içinde kullanabilirsiniz. Eğer sisteminizden bir yazılımı kaldırmak istiyorsanız, unmerge seçeneğini kullanabilirsiniz (kısaca -C ):
Eğer bir kaldırma işlemini test etmek ama uygulamak istemiyorsanız, gene --pretend seçeneğini kullanabilirsiniz:
unmerge işlemi başladığında pakete ait olan dosya isimlerinin yazıldığı uzun bir liste göreceksiniz. Bazı dosya isimlerinin sol tarafında işaretler göreceksiniz. Bu işaretler !mtime, !empty, ve cfgpro işaretleridir ve paket kaldırıldığı halde bu dosyaların nie kaldırılmadığının sebebini açıklar. Listede bulup bu işaretlerin bulunmadığı dosya isimleri sistemden başarıyla kaldırılmıştır. Bu iç işaret şu nedenleri açıklar:
Gentoo paketlerini ARCH ve ~ARCH adında iki olası biçime göre çağırır. Bu biçim kullandığınız mimariye bağlıdır. Diğer bir değişle, x86 temelli bir sistemde x86 ve ~x86, ppc temelli sistemdeppc ve ~ppc vb... ~ARCH biçimi paketin tam olarak test edilmediğini ve henüz ARCH kategorisine alınamayacağını belirtir. ~ARCH paketleri genellikle buglardan arındığında ve uzun süre bu şekilde devam edebildiğinde ARCH sınırına alınır. Sisteminiz varsayılan olarak ARCH paketlerini kullanacaktır. Eğer sınırda yaşamayı seviyor, kırık paketleri kullanmayı kafaya takmıyorsanız ve bugs.gentoo.org, adresine bug raporu göndermekten hoşlanıyorsanız~ARCH seçeneğini kullanabilirsiniz. Eğer~ARCHkullanan bir sisteme geçmek istiyorsanız, ACCEPT_KEYWORDS değişkenini /etc/make.conf dosyasından değiştirin (tekrar: x86 temelli sistem için ~x86, vb.). Şunu not alın; ARCH 'dan ~ARCHbiçimine dönmek abes olmaktan uzak. Eğer sisteminizi şimdi güncellemek istiyorsanız, farkedeceğiniz üzere bir çok paket güncellenecek! Bir paket yüklemek istediğiniz zaman aşağıdaki gibi bir mesajla karşılaşabilirsiniz:
Bir paket iki sebepten dolayı maskelenir:
Eğer paket birinci sebepten dolayı maskelenmişse ve siz bunu gerçekten kurmak istiyorsanız (neden ARCH sınıfında olmayışının sebebini bilerek), geçici olarak ~ARCH biçimini kullanabilirsiniz:
Bir paket /usr/portage/profiles/package.mask dosyasının içinde listelendiyse sabit maskelenmiştir. Eğer bu dosyayı okursanız breaberinde sabit maskelenmesinin sebebinide okuyabilirsiniz. Tüm bunlara rağmen paketi yüklemek istiyorsanız (sürekli "sisteminizi kırar", "diğer paketleri kırar", "ciddi olarak test edilmesi gerekli" diyerek başınızı ağrıtmamıza rağmen), /etc/portage/package.unmask dosyası oluşturun ve paketin ismini bu dosyaya listeleyin (aynı şekilde /usr/portage/profile/package.mask içindede yapın). Portage şemasını güncellediğinizde /usr/portage/package.mask dosyasını değiştirmeyin. Eğer bir dosyayı sabit maskelemek isterseniz /etc/portage/package.mask dosyası oluşturun ve paketin ismini içine listeleyin (aynı işlemi tersi içinde yapabilirsiniz). Eğer ekranda aşağıdaki hatayı görürdüğünüz bir durumla karşılaştınız:
Bu verilen örnekte, bonobo-activation paketi libbonobo paketinin yüklenmesini blokluyor. Bu durumdan kurtulmak için, bonono-activation paketini kaldırıp devam edin:
3. Portage Özellikleridistcc birden fazla birbirine uyumlu olmak zorunda olmayan bilgisayarların, ağ üzerinden derlemeyi dağıtan yazılımdır. Distcc istemcisi gereken tüm bilgileri ulaşabildiği DistCC-sunucularına yollar (distccd'nin çalıştığı makinalar) ve böylece kaynak kodların istemciler tarafından derlenmesini sağlar. Sonuçta bu yöntemle zaman kazanırız. DistCC hakkında daha ayrıntılı bilgiye Gentoo Distcc Documentation adresinden ulaşabilrisiniz. DistCC'nin beraberinde gelen monitörün vasıtasıyla bilgisayarın derlemek için gönderdiği işlemlerden haberdar olabilirsiniz. Eğer Gnome kullanıyorsanız USE- değişkenlerinde 'gnome' eklemelisiniz, Gnome kullanmıyorsanız ve DistCC'nin monitörünü kullanmak istiyorsanız 'USE- değişkenine 'gtk' seçeneğini eklemelisiniz. Tüm yazılımların Gentoo'nun Portage'i tarafından sunulduğundan DistCC'nin kurumuda dolaysıyla çok basit.
Portage Desteğini Aktifleştirmek Kurumu basit olduğuna göre geri kalanıda kolay olmalı :-) Hemen distcc'nin Portage desteğini açalım o halde. İlk önce /etc/make.conf dosyamızı bir editörle açıp FEATURES değişkenine distcc anahtar kelimesini ekliyelim. Sonra MAKEOPTS değişkenine -jX seçeneğini eklemeliyiz, X burda distccd'yi sunuma açık tutan makinaların işlemci sayılarının bir fazlasıdır ( ve ilaveten yazılımın yükleneceği makinanın işlemcisi):
Tekrardan /etc/make.conf dosyası içinde PORTAGE_TMPDIR satırının başındaki '#' işaretini kaldırarark, dosyamıza aşağıdaki satırı eklemelisiniz .
Şimdi distcc-config yazıyoruz ve enter yapıp mevcut DistCC sunucularının listesini görebilirsiniz. Basit bir örnek olarak ulaşabildiğiniz DistCC sunucuların 192.168.1.102 (yazılımın kurulacağı makina), 192.168.1.103 ve 192.168.1.104 (uzaktaki sunucular) olduğunu var sayalım:
Elbetteki DistCC demonunu (distccd ) çalıştırmayı unutmuyoruz:
Hayırlı olsun, sisteminiz artık derleme işlemini dağıtabilecek. Daha derin bilgi almak için Gentoo DistCC Rehberini okuyun: Gentoo DistCC Documentation. ccache hızlı bir derleyici arabirimidir. Bir yazılımı derlerken ara sonuçlar cache edilir, bu yazılıma re-derleme yaptığınızda 5 ve 10 katı arasında bir derleme hızına ulaşabilirsiniz. Eğer ccache programının beraberinde getirdiği avantaj ve dezavantajları merak ediyorsanız, ccache anasayfasını ziyaret edin: ccache web sayfası. Gentoo linux'nuza ccache programını kurmak çok basit; sadece bir emerge ccache komutu yeterli.:)
Portage Desteğini Aktifleştirmek İlk önce /etc/make.conf dosyasını bir editörle açıp FEATURES değişkenine ccache anahtar kelimesini eklemelisiniz:
Sonra CCACHE_SIZE değişkenini cache yapması için ccache yazılımına vermek istediğiniz sabit disk hacmini eklemelisiniz (Eğer CCACHE_SIZE değişkeni yoksa /etc/make.conf dosyasında bunu eklemek zorundasınız):
Bu işlemden itibaren Portage derleme işleminde ccache yazılımını kullanacaktır, ve her mümkün olduğunda derleme işlemini hızlandıracaktır. Ccache'in çalıştığına emin olmak için, ccache -s seçeneğiyle beraber çalıştırın. Böylece ccache yazılımının istatiklerine bakabilirsiniz:
Önceki bölümlerde binary paketlerle nasıl çalışacağınızı anlatmıştık. Peki kendimiz nasıl binary paketleri oluşturabiliriz? Eğer binary paketini oluşturmak istediğiniz yazılım makinanıza yüklüyse, quickpkg komutuyla yüklü dosyalardan bir Tarball oluşturabilirsiniz. Bu yöntem yedekleme ilemleri için çok faydalı bir yöntemdir (Oluşan dosyalar /usr/portage/packages/ALL dizini altında kaydolur).
Eğer gnumeric yazılımı makinanızda yüklü değilse bunu hemen emerge edebilirsiniz. Yüklerken aynı zamanda binary paketide oluşturabilirsiniz. emerge --buildpkg komutu (kısaltılması -b kullanılabilir) çalıştırmak yeterli olacaktır:
Portage'in bunu devamlı olarak yapmasını dilerseniz, /etc/make.conf dosyasında bulunan FEATURES değişkenine buildpkg anahtarsözcüğünü eklemeniz gerekir.
Yazılımın sadece biner paketini oluşturmak ve sisteme yüklemek için emerge ederken --buildpkgonly seçeneğini kullanmalısınız (kısa yazılımı -B ).
3.d. Güvenlik İle İlgili Özellikler Portage paketleri yüklediğinde ve oluşturduğunda Live sisteminizi korumak için bir sandbox kullanır. Bunun anlamı bir paketin kurulumunun tamamıyle sonuna kadar sistemdeki hiçbir dosyaya sandbox dışında erişemesi. Böylece Portage'in hangi dosyanın hangi paketten alındığını yada hangi paket tarafından değiştirildiğini bilmesi mümkün olur. Bir paketin derlenmesi bittiğinde, portage tarafından ilk önce Sandbox'da ön-kurulum yapılır. Bu işlem esnasında hangi dosyanın nereye taşındığı not alınır. Sonraki aşamada bu dosyalar Sandbox tarafından Live-sisteminize taşınır. Portage kullanıcı tarafından paket oluşturulmasını destekliyor (daha doğrusu kullanıcı "portage" ve grub "portage"). Böylece paket oluşumundaki güvenlik artmış oluyor. Kullanıcı ayrıcalıklarını sandbox'lu yada sandbox'suz kullanmakta özgürsünüz. Genelde ama kullanıcı ayrıcalıkları ve Sandbox beraber kullanılır. Sandbox İle Kullanıcı Ayrıcalıklarını Etkinleşirmek Öntanımlı olarak portage tarafından sandbox kullanır. Eğer userpriv kullanmak isterseniz bunu FEATURES değişkenine eklemelisiniz. Dikkat edilmesi gereken bir olay, userpriv özelliğini aktif ettikten sonra sandbox'un deaktif hale geçmesi. Tabi bu olay usersandbox'u aktif ederseniz gerçekleşmez:
Portage'e tehlikeli şartlara karşı sıkı önlem alması söylenebilir (örn. Eksik yada hatalı manifest - dosyaları için). Bu sıkı kontrolü açmak için FEATURES değişkenine strict seçeneğini ekleyin:
Portage'e otomatik olarak potansiyel tehlikeli dosya haklarını değiştirmesi söylenebilir. Bu işlem sırasında "grub(group)" ve "diğer(other)" okunabilir bit'lerin setuid dosyaları ve "diğer(other)" okunabilir bit'lerin setgid dosyaları kurum öncesi aşamada silinir. Akıllı dosya sistemi haklarını kullanmak için FEATURES değişkenine sfperms seçeneğini eklemek gerekir:
FEATURES değişkenine ekliyebileceğiniz daha çok anahtar kelimesi var. Genelde bir çoğu yapılandırıcılar tarafından kullanılmakta. Bu özellikler hakkında (yada Portage hakkında genel) bilgi edinmek isterseniz make.conf klavuz sayfasını okumayı ihmal etmeyin.
4. Portage Davranışlarının Kontrolu4.a. Ayar Dosyalarının Korunması Portage'a "korunan dosyalar" konsepti eklenmiştir. Bunun anlamı , bir yazılımı güncellediğinizde belirli dosyaların yeni sürümlerini hemen eskisinin üstüne yazmak yerine kullanıcıyı yeni bir sürümün olduğuna dair uyarmasıdır. Bu , ayar dosyaları için ( /etc içinde duranlar) tabii ki çok kullanışlıdır. . Bu dosyaların üstüne yazılmak yerine , yerine orjinal dosyanın adı gelecek şekilde ._cfg0000_<name> adında dosyalar. Bundan sonra dosyaların arasındaki farkları düzeltmek kullanıcıya kalmış olur. Ayrıca işlemi kolaylaştırmak için etc-update komutu da kullanılabilir. etc-update üstünde daha sonra duracağız. Portage , dosya tabanlı değil de klasör tabanlı bir koruma sunar. CONFIG_PROTECT , tüm korunan dosyaların listesini verir. Listeki dizinlerdeki tüm alt-dizinlerde aynı zamanda korunur. CONFIG_PROTECT , /etc/make.globals içinde tanımlanmıştır ama değiştirmek isterseniz , /etc/make.conf içinde tanımlama yapmanız gerekir( tutarlı olmak için tüm portage ayarlamalarında /etc/make.conf kullanılır).
Sadece belirli bir dizini koruyup alt dizinlerini korumak istemiyorsanız , bu dizinleri CONFIG_PROTECT_MASK değişkeninde belirtebilirsiniz. Bu değişken de aynı şekilde /etc/make.globals içinde tanımlanmış ama değişiklik yapabilmek için /etc/make.conf dosyasında tanımlanması gerekli :
Ayar dosyalarının korunması hakkında daha çok bilgi , emerge'in online yardımında bulunabilir:
etc-update aracı ,._cfg0000_<name> dosyalarının birleştirmesinde yardı eder.Etkileşimli bir birleştirme işlemi sunmasının yanında önemsiz değişiklikleri de otomatik yapar. etc-update 'i çalıştırmak oldukça basit bir iş:
Önemsiz değişiklikler yapıldıktan sonra , güncellenmeyi bekleyen korunan dosyaların bir listesiyle ve en altta da geçerli seçeneklerle karşılaşacaksınız:
Eğer -1 girerseniz, etc-update hiçbir değişiklik yapmadan doğrudan çıkar. -3 veya -5 seçimlerinde ise, listelenmiş bütün ayar dosyalarının üstüne yenileri yazılır. O yüzden otomatik olarak güncellenmemesini istediğiniz ayar dosyalarını seçmek çok önemli. Bu iş te , ilgili ayar dosyasının sol tarafındaki numarasını girmekten ibaret. Örnek olarak biz /etc/pear.conf dosyasını seçtik:
Artık iki dosyanın arasındaki farkları görebilirsiniz. Eğer güncellenmiş ayar dosyasının sorunsuz olarak çalışacağından eminseniz 1 seçin. Eğer güncellenmiş dosyanın gereksiz veya herhangi yeni, kullanışlı bilgi sağladığını düşünmüyosanız 2 seçin. Eğer şu anki ayar dosyasını etkileşimli olarak güncellemek isterseniz 3 seçin. Etkileşimli birleştirmeyi çok detaylandırmaya gerek yok. Tam olması için , dosyaları etkileşimli olarak birleştirirken gerekli olan tüm komutları listeleyeceğiz. İki satır (orjinal dosya , teklif edilen dosya) ve aşağıdaki komutları girebileceğiniz bir komut satırı ile karşılaşacaksınız:
Önemli dosyaların güncellenmesini bitirdikten sonra artık diğer tüm dosyaları otomatik olarak güncelleyebilirsiniz. Eğer etc-update güncellenebilecek başka bir dosya bulamazsa , çıkar. Gentoo hızlanarak popüler hale geldikçe , yansıları kullanmakta önem kazanıyor. Portage , yansılar için üç değişken kullanır : bir tane rsync yansıları için (Portage Ağacınızı senkronize etmek için), bir tane distfiles için (Kaynak kodu için), ve bir tanede önceden hazırlanmış paketler için. Varolan tüm distfiles yansılarGentoo mirrors page adresnde bulunabilir.Sisteminizdeki yansı işlemlerini kolaylaştırmak için mirrorselect komutunuda kullanabilirsiniz. Ama önce değişkenleri bir görelim... Kullanmak istediğiniz syncs aslında SYNC değişkeninin içinde tutulur. Örneğin rsync://rsync.namerica.gentoo.org/gentoo-portage adresini kullanmak için bunu /etc/make.conf içinde tanımlamamız gereklidir:
GENTOO_MIRRORS değişkeninde , kullanmak isteyebileceğiniz distfiles yansıları tutulur. Örneğin ftp://ibiblio.org/pub/Linux/distributions/gentoo adresini ilk seçenek ve http://www.gtlib.cc.gatech.edu/pub/gentoo adresini ikinci seçenek olarak kullanmak isterseniz bunu /etc/make.conf içinde tanımlamanız gerekir :
PORTAGE_BINHOST eğişkeninde , kullanmak isteyebileceğiniz önceden derlenmiş paketler tutulur. Örneğin , ftp://login:pass@grp.mirror.site/pub/grp/i686/athlon-xp, adresini kullanmak isterseniz bunu/etc/make.conf dosyasında tanımlamanız gereklidir:
mirrorselect kullanmak istiyorsanız önce kurmalısınız (tabii daha önce kurmadıysanız).
Artık mirrorselect yansıları otomatik olarak seçmesi veya sizin bir listeden elle seçmeniz gibi iki seçeneğiniz mevcut. Mirrorselect'in nasıl kullanılacağı hakkında bilgi için , komut satırından mirrorselect'i çalıştırın - kısa bir bakış sunar.
Portage'ın arşivleri hangi programla indireceğini FETCHCOMMAND ve RESUMECOMMAND ayarlarında belirtebilirsiniz. /etc/make.conf ve /etc/make.globals dosyaların birkaç örnek mevcut. Portage'da varsayılan olarak wget kullanılır :
${DISTDIR} değişkeni , indirilen dosyaların saklanacağı dizin adıyla değiştirilirken (/usr/portage/distfiles), ${URI} değişkeni Portage'ın indirmesi gerekn dosyanın adresi ile değiştirilir. Portage, varsayılan olarak wget kullandığı için http_proxy ve ftp_proxy (küçkharf ile yazıldığına dikkat edin)tanımlanarak vekil sunucu (proxy) kullanılabilir. Bu işi /etc/make.conf dosyasının içindende yapabilrisiniz fakat http_proxy ve ftp_proxy değişkenleri başka programlar tarafından da kullanılılabiliyor. Bu yüzden /etc/make.conf yerine geneş bir yol kullanmanızı tavsiye ederiz. Sistem çapında değişkenleri nasıl tanımlayabileceğinizi öğrenmek için Ortam Değişkenleri bölümünü okuyun. rsync , emerge sync tarafından Portage Ağacını güncellemek için kullanılır. Portage tarafından kullanılan ve Rsync'in çalışmasını değiştiren üç tane değişken var : RSYNC_EXCLUDEFROM, RSYNC_RETRIES ve RSYNC_TIMEOUT. Ebuild'lerin portage tarafından otomatik olarak güncelleştirilip kaldırılmasını "engellemenin" bir yolu RSYNC_EXCLUDEFROM değişkenidir. rsync belirli dosyaları dışarıda bırakmak için kullandığı dosyalardan birine yazılabilir ve varsayılan olarak /etc/portage/rsync_excludes dosyasındadır.Dikkatli olunmadığında bağımlılıkları bozabilecek bir yol olduğundan kullanılması tavsiye *edilmez*. Tavsiye edilen yol olan PORTDIR_OVERLAY değişkeninden daha sonra bahsedeceğiz. Daha çok bilgi için lütfen rsync man sayfasını okuyun.
"rsync" başarılı olamadığında , varolan diğer sunucuya geçmeden önce birkaç kere deneme yapar. Bu sayı RSYNC_RETRIES tanımlıdır ve varsayılan olarak3'tür:
Eğer (çok) yavaş bir rsync sunucusu kullanıyorsanız, rsync ver akışı durursa zaman aşımı (time-out) verebilir. Zaman aşımını bekleme süresi RSYNC_TIMEOUT değişkeninde tanımlıdır ve varsayılan olarak 180 değeri atanmıştır:
Değişik işlemler için kullanılan dizinler ve Portage'ın ihtiyacı olduğu dosyalarda dahil olmak üzere Portage hakkındaki herşey ayarlanabilir. Varsayılan yolları (/etc/make.globals dosyasında tanımlandığı üzere) değiştirmek için /etc/make.conf dosyasında - başka nerede olabilir ki? :) - doğru değişkenleri tanımlamalısınız.
Portage Ağacının yolu PORTDIR değişkeninde tanımlıdır. Varsayılan olarak /usr/portage yolu tanımlanmıştır:
Yerel bir Portage ağacını , "resmi" sürüme yakın tutmak istiyorsanız PORTDIR_OVERLAY değişkenini tanımlamalısınız. Bu değişkende listelenen dizin(ler) , emerge sync olayından etkilenmezler : buralardaki ebuildler güncellenmez veya kaldırılmazlar ama Portage Ağacına dahildir.
İndirilen kaynak kodlarının (distfiles denen) yolları DISTDIR değişkeninde tanımlıdır. Varsayılan olarak ${PORTDIR}/distfiles yolunu gösterir :
Önceden derlenmiş paketlerin yolları ise PKGDIR değişkeninde tanımlıdır. Varsayılan olarak ${PORTDIR}/packages olarak belirlenmiştir:
RPMlerin (evet , bazı paketler RPM olarak mevcut) yolları ise RPMDIR değişkeni sorumludur. Varsayılan olarak ${PORTDIR}/rpm belirtilmiştir:
Portage , ebuildleri oluşturmak için geçici bir dizin kullanır. Bu dizinin yolu PORTAGE_TMPDIR değişkeninde tanımlıdır ve varsayılan olarak /var/tmp yoludur:
Portage varsayılan olarak , PORTAGE_TMPDIR içinde bir portage dizini oluşturur. Bu ise BUILD_PREFIX değişkeninde tanımlıdır:
Bu yolu değiştirmeye karar verirseniz , geçici dizini yeterli disk alanına sahip bir yere koyduğunuzdan emin olun : büyük yazılım paketlerini derlerken dizin , 2GB+ olabiliyor. PORT_LOGDIR özel bir değişken olmakla birlikte varsayılan olarak tanımlı değildir. Eğer tanımlarsanız Portage , her ebuild için verilen dizinde bir kayıt dosyası oluşturur :
Portage , caziplik değerine (Önceliğe benzer bir değer) derlemeyi destekliyor. Eğer Portage'ın paketleri daha yüksek caziplik-değerinde derlemesini (derleme sırasında sistemin ulaşılbilirliğini arttırır fakat derleme süresini uzatır) istiyorsanız PORTAGE_NICENESS değişkenini pozitif bir sayı olarak tanımlayın :
SLOT'lanmış Paketler ve Otomatik Temizlik Bazı durumlarda bir paketin(kütüphaneler dahil olmak üzere) birden çok sürümünün sistemde varolmasını isteyebilirsiniz. Portage bunu , ebuildlerdeki SLOT değişkeni ile destekler. Bir kullanıcı olarak SLOT'lamanın nasıl çalıştığını bilmek zorunda değilsiniz ama bunun desteklendiğini bilmeniz önemli. Eğer bir paketin daha yeni bir sürümünü kuruyorsanız , Portage bu paket için tanımlı olan SLOT değerine bakar. Eğer bu değer her iki pakette (eski ve yeni) farklıysa , eski pakete dokunulmaz. Bununla birlikte SLOT değişkeni aynıysa (genellikle olan durum) , varsayılan olarak eski paket kaldırılır. Bu kaldırma işleminin kullanıcı tarafından kesilebilir bir hale getirilmesi için Portage , belli bir sayıdan geriye doğru sayar. Bu değer CLEAN_DELAY değişkeninde tanımlıdır ve varsayılan olarak 5 saniyedir:
Eğer Portage'nin otomatik olarak eski sürümleri silmesini İSTEMİYORSANIZ AUTOCLEAN değişkenine no değerini atayın:
Buraya kadar birçok değişken gördük ama daha bitmedi. Gentoo kuranlar , derleyicinin paketleri derleyip optimize etmesi için kullanılan CHOST, CFLAGS ve CXXFLAGS değişkenlerini bilir. Bu değişkenler hakkında daha çok bilgi gcc bilgi sayrafından veya GCC Online Manuals sayfasında online olara bulunabilir.
Eğer DEBUGBUILD tanımlıysa Portage , debug işini kolaylaştırmak için yapılan tüm binary kütüphanelerin gösterilmesini gerçekleştirmez. Bu sisteminizi yavaşlatıp , dosya boyutunu büyütür.
MAKEOPTS değişkeni make tarafından bir paketin derlenmesini kolaylaştırmak için kullanılır. Genellikle make birkaç derlemeyi aynı anda yapmasını söylemek için ayarlıdır (özellikle çok işlemcili bir makine veya distcc kullanıyorsanız). "make" üç tane derlemeyi aynı anda yapmasını sağlamak için MAKEOPTS değişkenini -j3ayarlayın:
ROOT değişkeni /etc/make.conf yerine ortam değişkeni olarak tanımlanmalıdır. Portage bu değişkeni , bir paketin nereye kurulacağını öğrenmek için kontrol eder. Tabiiki varsayılan olarak / dir. Örnek olarak , gnumeric yazılımının çalışan sistem yerine nasıl /mnt/gentoo altına kurulacağını gösteriyoruz:
Varsayılan olarak Portage , çıktısını okunabilirliğini arttımak için renklendirir. Bunu istemiyorsanız NOCOLOR değişkenini true yapın:
Eğer tüm değişkenleri çabucak görebileceğiniz bir yer gerekiyorsa , lütfen make.conf man page sayfalarına göz atmayı unutmayın
/etc/make.conf dosyasında sizinde ilginç bulabileceğiniz birçok örnek mevcut. Bununla birlikte birçok kişi/etc/make.conf dosyalarını güncellemedikleri için bu dosyaya yapılan değişiklikleri göremiyorlar. /etc/make.conf dosyasının son halini Online ViewCVS Repository depomuzda bulabilirsiniz. 5. İnit Betikleri (initscripts)5.a. Çalışma Seviyeleri(run levels) Sisteminizi önyüklediğinizde, birçok kayan yazıyı farkedersiniz. Eğer dikkatlice takip ederseniz, bu yazıların sisteminizi her açtığınızda aynı olduğunu görürsünüz. Bu işlemler dizisinin tamamına açılış dizisi denir ve (az ya da çok) statik olarak belirtilir. Önce, açılış yöneticisi, ayar dosyasında belirttiğiniz kerneli hafızaya yükler, sonra da işlemciye kerneli çalıştırmasını söyler. Kernel yüklenip çalıştırıldığında, kernele özgü yapı ve görevleri başlatır ve init sürecini çalıştırır. Bu süreç, daha sonra (/etc/fstab içinde tanımlı) bütün dosya sistemlerinin bağlanıp kullanıma hazır olduğundan emin olur. Sonra da /etc/init.d içinde bulunan, sisteminizin başarılı bir şekilde açılması için gerekli servisleri başlatacak çeşitli betikleri çalıştırır. Son olarak, bütün betikler çalıştırıldığında, init süreci, agetty adındaki özel süreci bağlayarak terminalleri (genellikle ALT-F1, ALT-F2, ... altındaki sanal konsolları) aktifleştirir. Bu süreç daha sonra login'i çalıştırarak terminallere bağlanabileceğinizden emin olur. Açılış Betikleri (Init Scripts) Buradainit , /etc/init.d ,çindeki betikleri rastgele çalıştırmaz. Hatta /etc/init.d içindeki her betiği değil, sadece çalıştırması söylenenleri çalıştırır. Hangi betikleri çalıştırması gerektiğine /etc/runlevels içine bakarak karar verir. Önce init , /etc/runlevels/boot içinde sembolik bağlantısı olan /etc/init.d betiklerini çalıştırır. Genellikle, betiklere alfabetik sırada başlar, ama bazı betikler bağımlılık bilgisi içerir ve çalışmadan önce başka hangi betiklerin çalıştırılması gerektiğini sisteme söyler. /etc/runlevels/boot içinde referansı bulunan her betik çalıştırıldıktan sonra init, /etc/runlevels/default içinde sembolik bağlantısı olan betikleri çalıştırır. Tekrar, hangi betiğin önce çalışacağına, düzgün bir başlangıç süreci sağlamak için içerisinde bağımlılık bilgisi içermediği sürece alfabetik sırayı kullanarak karar verir. Elbette init bunların hepsini kendisi düşünmez. Hangi işlemlerin yapılacağını belirten bir konfigürasyon dosyasına ihtiyaç duyar. Bu konfigürasyon dosyası /etc/inittab'dir. Eğer size biraz önce açıkladığımız açılış dizisini hatırlarsanız, init'in ilk işi dosya sistemlerini bağlamaktır. Bu, /etc/inittab içindeki şu satır ile belirtilmiştir:
Bu satır init'e, sistemi başlatmak için /sbin/rc sysinit komutunu çalıştırması gerektiğini söyler. /sbin/rc betiği, başlangıç işlemlerini halleder, bu yüzden init'in çok iş yapmadığını -- sistem başlangıç işlemlerinin yapılması işini başka süreçlere aktarır. İkinci olarak init, /etc/runlevels/boot içinde sembolik bağlantısı buşunan bütün betikleri çalıştırır. Bu, aşağıdaki satır ile tanımlanmıştır:
Yine rc betiği, gerekli işlemleri gerçekleştirir. Dikkat ederseniz, rc'ye verilen parametre (boot), /etc/runlevels altındaki altdizin ile aynıdır. Şimdi init, hangi çalışma seviyesinin kullanılacağını görmek için konfigürasyon dosyasını kontrol eder. Buna karar vermek için, /etc/inittab'deki aşağıdaki satırı okur:
Bu durumda (Gentoo kullanıcılarının çoğunun kullanacağı) çalışma seviyesi (runlevel) 3'tür. Bu bilgiyi kullanarak init, 3 numaralı çalışma seviyesi için neyi çalıştırması gerektiğini kontrol eder:
TSeviye 3'ü tanımlayan satır, servisleri çalıştırmak için tekrar rc betiğini (default argümanını ile) kullanır. Tekrar, rc'nin argümanının /etc/runlevels içindeki altdizin ile aynı olduğuna dikkat edin. rc bittiğinde, init hangi sanal konsolları aktifleştirmesi ve her konsolda hangi komutları çalıştırması gerektiğine karar verir:
Init'in hangi çalışma seviyesini aktifleştireceğine karar vermesi için bir numaralandırma yöntemi kullandığını gördünüz. Bir çalışma seviyesi, sisteminizin hangi durumda çalıştığıdır ve bir çalışma seviyesine girdiğinizde çalıştırılması gereken betik topluluğunu (çalışma seviyesi betikleri ya da init betikleri) içerir. Gentoo'da, yedi çalışma seviyesi tanımlanmıştır: üç dahili çalışma seviyesi ve dört kullanıcı tanımlı çalışma seviyesi. Dahili çalışma seviyeleri sysinit, shutdown ve reboot'tur ve isimlerinin ima ettiği işleri yaparlar: sistemi başlat, sistemi kapat, sistemi yeniden başlat. Kullanıcı tanımlı çalışma seviyeleri de /etc/runlevels içinde altdizini bulunan boot, default, nonetwork ve single'dır. boot çalışma seviyesi, diğer tüm çalışma seviyelerinin kullandığı, sisteme gereken tüm servisleri çalıştırır. Geri kalan üç çalışma seviyesi de, çalıştırdıkları servislere göre farklılık gösterirler: default, günlük yapılan işler için kullanılır; nonetwork, ağ bağlantısı gerekmediğinde kullanılır; single ise sistemi onarmak istediğinizde kullanılır. rc sürecinin başlattığı betiklere init betikleri denir. /etc/init.d içindeki her betik start, stop, restart, pause, zap, status, ineed, iuse, needsme, usesme veya broken argümanları ile çalıştırılabilir. Bir servisi (ve bağlı tüm servisleri) başlatmak, durdurmak ya da yeniden başlatmak için, start, stop ve restart kullanılır:
Eğer bir servisi durdurmak istiyorsanız, ama ona bağlı servisleri durdurmak istemiyorsanız, pause argümanını kullanabilirsiniz:
Eğer bir servisin durumunu öğrenmek istiyorsanız (başlamış, durmuş, bekletilmiş), status argümanını kullanabilirsiniz:
Eğer durum bilgisi size servisin çalıştığını gösteriyorsa, ancak öyle olmadığını biliyorsanız, servisin durum bilgisini zap argümanı ile "durdurulmuş" konuma sıfırlayabilirsiniz:
Servisin hangi bağımlılıklara sahip olduğunu öğrenmek için iuse ve ineed argümanlarını kullanabilirsiniz. ineed ile servisin çalışması için hangi servislerin bulunması gerektiğini görebilirsiniz. Diğer taraftan, iuse ile servis tarafından kullanılabilen, ancak çalışması için bulunması zorunlu olmayan servislerin listesini görebilirsiniz.
Benzer olarak, servise ihtiyaç duyan servislerin (needsme) ve servisi kullanabilen servislerin (usesme) listesini öğrenebilirsiniz:
Son olarak, servis için gerekli olan kayıp servislerin listesini de öğrenebilirsiniz:
Gentoo'nun init sistemi hangi servislerin önce çalıştırılması gerektiğine karar veren bir bağımlılık ağacı kullanır. Bu can sıkıcı iş yüzünden kullanıcılarımızın bunu el ile yapmalarını istemiyorduk, çalışma seviyeleri ve init betiklerinin yönetimini kolaylaştırmak için bazı araçlar hazırladık. rc-update sayesinde, bir çalışma seviyesine init betiği ekleyip çıkarabilirsiniz. Sonra rc-update aracı otomatik olarak depscan.sh betiğinden bağımlılık ağacını oluşturmasını ister. Daha önce, Gentoo kurulumu sırasında init betiklerini "default" çalışma seviyesine eklediniz. O zamanda, "default"un ne için olduğu hakkında bilginiz yoktu, ama şimdi olmalı. rc-update betiği bir argümana ihtiyaç duyar: add (eklemek için), del (silmek için) veya show (göstermek için). Init betiği eklemek ya da çıkarmak için, rc-updatekomutuna add veya del argümanlarını verin, ardından init betiğini ve çalışma seviyesini yazın. Mesela:
rc-update show komutu size bütün init betiklerini ve hangi çalışma seviyesinde çalıştıklarını gösterir:
Fazladan Ayarlamaya Olan İhtiyaç Neden? Init betikleri oldukça karmaşık olabilir. Bu yüzden kullanıcıların init betiklerini doğrudan düzenlemesi çekici olmayabilir, ayrıca betikleri hata eğilimli hale getirebilir. Bununla beraber, herhangi bir servis ayarlamasını yapabilmek önemlidir. Mesela bir servisin kendisine daha fazla opsiyon eklemek isteyebilirsiniz. Bu konfigürasyonu init betiğinin dışından yapmak için ikinici bir sebep, konfigürasyon değişikliklerinizin yapılmamış olmasından korkmadan güncelleme yapabilmektir. Gentoo, bir servisi konfigüre etmek için kolay bir yol sunar: konfigüre edilebilen her init betiği /etc/conf.d içinde bir dosyaya sahiptir. Mesela, apache2 init betiği (/etc/init.d/apache2), Apache 2 sunucusu başlatılırken verilecek opsiyonları içeren /etc/conf.d/apache2 içinde bir konfigürasyon dosyasına sahiptir:
Böyle bir konfigürasyon dosyası değişkenleri ve yalnız olan değişkenleri (tıpkı /etc/make.conf gibi) içerir, servisleri konfigüre etmeyi çok kolay hale getirir. Ayrıca (yorumlar ile) değişkenler hakkında daha fazla bilgi vermeyi de sağlar. Hayır. Gentoo, sunulan servisler için kullanıma hazır init betikleri sunduğundan, init betikleri yazmak çoğu zaman gerekli değildir. Ancak, Portage kullanmadan bir servis kurduğunuzda, muhtemelen kendi init betiğinizi yaratmanız gerekebilir. Açık şekilde Gentoo için yazılmamışsa, bir servis ile sunulan init betiğini kullanmayın: Gentoo'nun init betikleri diğer dağıtımların kullandığı init betikleri ile uyumlu değildir! Bir init betiğinin temel yapısı aşağıda gösterilmiştir:
Her init betiğinde start() fonksiyonunun tanımlı olması gerekir. Diğerleri ihtiyaca göre değişebilir. Tanımlayabileceğiniz iki bağımlılık vardır: use ve need. Daha önce belirttiğimiz gibi, need bağımlılığı use bağımlılığından daha katıdır. Bu bağımlılık tipini takip ederek, bağımlı olduğunuz servise, ya da sanal bağımlılığa girersiniz. Sanal bağımlılık, bir servisin sağladığı, ancak yalnızca o servis tarafından sağlanmayan bir bağımlılıktır. Sizin init betiğiniz sistem kayıt edicisine bağlı olabilir, ancak pek çok sistem kayıt edicisi (metalogd, syslog-ng, sysklodg, ...) vardır. Her birine tek tek ihtiyaç duymayacağınız (need) için (hiçbir mantıklı sistemde bütün bu sistem kayıt edicilerin hepsi yüklü ve çalışır durumda değildir), biz bütün bu servislerin sanal bağımlılık sağladığından (provide) emin olduk. Postfix servisine ait bağımlılık bilgisine bakalım:
Gördüğünüz gibi, postfix servisi:
Birçok durumda, bir servise ihtiyaç duymazsınız ama servisinizin, bu servis sisteminizde varsa, ondan önce (before) ya da sonra (after) çalışması gerekebilir (şarta dikkat edin - bu artık bağımlılık değildir), ve aynı çalışma seviyesinde çalışır (şarta dikkat edin - sadece aynı çalışma seviyesindeki servisler birbirine bağlanabilir). Bu bilgiyi before ve after ayarları ile sağlayabilirsiniz. Örnek olarak Portmap servisinin ayarlarına bakalım:
Ayrıca "*" işaretini kullanarak çalışma seviyesindeki tüm servisleri temsil edebilirsiniz, ancak bu tavsiye edilmez.
depend() işlevselliğinden sonra, bir de start() fonksiyonunu tanımlamalısınız. Bu, servisinizi başlatmak için gerekli tüm komutları içerir. ebegin ve eend fonksiyonlarını kullanarak kullanıcıya ne olup bittiği konusunda bilgilendirmek tavsiye edilir:
Eğer start() fonksiyonu ile ilgili daha fazla örnek görmek istiyorsanız, lütfen /etc/init.d dizininizdeki init betiklerinin kaynak kodlarını okuyun. Daha fazla bilgiye ihtiyaç duyarsanız, start-stop-daemon için mükemmel bir klavuz sayfası (man sayfası) bulunmaktadır:
Tanımlayabileceğiniz diğer fonksiyonlar şunlardır: stop() ve restart(). Bu fonksiyonları tanımlamaya zorlanmamaktasınız! Bizim init sistemimiz bu fonksiyonları kendisi dolduracak kadar zekidir, tabi start-stop-daemon kullanırsanız. Eğer kendi init betiklerinizin, daha önce karşılaştığımız seçeneklerden daha fazlasını desteklemesini istiyorsanız, istediğiniz seçeneği opts değişkenine eklemeli, ve aynı isimde bir fonksiyon yaramalısınız. Örneğin, restartdelay adında bir seçenek eklemek için:
/etc/conf.d içinde bir konfigürasyon dosyası kullanmak için yapmanız gereken ek birşey yoktur. Init betiğiniz çalıştırıldığında, aşağıdaki dosyalar otomatik olarak okunur (örneğin kullanılabilir değişkenler):
Ayrıca, eğer init betiğiniz sanal bir bağımlılık ( net gibi), ağlıyorsa, ilişkilendirilen bağımlılığa ait konfigürasyon da (/etc/conf.d/net gibi) okunur. 5.e. Çalışma Seviyesi Davranışını Değiştirme Birçok dizüstü bilgisayar kullanıcısı bu durumu bilir: evdeyken net.eth0 'ı çalıştırmanız gerekir, ancak yoldayken (mevcut bir ağ olmadığında)net.eth0 'ı çalıştırmanız gerekmez. Gentoo ile, çalışma seviyesi davranışını isteğinize göre değiştirebilirsiniz. Örneğin, başka init betiklerinin bulunduğu ikinci bir "default" çalışma seviyesi yaratabilirsiniz. Açılış anında hangisini çalıştıracağınızı seçebilirsiniz. Herşeyden önce, ikinci "default" çalışma seviyeniz için bir dizin yaratın. Örnek olarak offline çalışma seviyesi yaratalım:
Gerekli init betiklerini yeni yaratılan çalışma seviyesine ekleyin. Mesela, mevcut default çalışma seviyenizin net.eth0'ı içermeyen bir kopyasını yaratmak istiyorsanız:
Şimdi açılış yöneticinizin ayarlarını değiştirerek, offline çalışma seviyesi için bir kayıt ekleyin. Örneğin /boot/grub/grub.conf dosyasının içine:
İşte yaptınız. Eğer sisteminizi açarken yeni eklediğiniz kaydı seçerseniz, default çalışma seviyesi yerine offline çalışma seviyesi kullanılır. bootlevel kullanmak softlevel kullanmaya çok benzer. ek fark, ikinci "default" çalışma seviyesi tanımlamak yerine ikinci "boot" çalışma seviyesi tanımlamanızdır. 6. Ortam DeğişkenleriOrtam değişkenleri , bir veya daha çok uygulamanın kullandığı bilgiyi saklayan isimlendirilmiş nesnelerdir. Birçok kullanıcı (özellikle Linux'a yeni olanlar) bunu garip ve kullanışsız bulabilir. Fakat bu yanlış : ortam değişkenleri yardımıyla bir veya daha çok uygulamanın ayarı çok kolay değiştirilebilir. Aşağıdaki tabloda Linuxta kullanılan birçok değişkenin ismi ve ne işe yaradıkları yazıyor. Örnek değerler tablodan sonra veriliyor.
Aşağıda , tüm bu değişkenler için örnek tanımlamaları bulabilirsiniz:
6.b. Değişkenleri Global olarak tanımlamak Değişkenlerin tanımlarının bir merkezde toplanması için Gentoo , /etc/env.d dizinini yarattı. Bu dizinde 00basic, 05gcc vb. gibi isimlerinde belirtilen uygulama için gerekli olan değişkenleri taşıyan dosyaları bulabilirsiniz. Örneğin gcc 'yi kurduğunuzda ; ismi 05gcc olan ve aşağıdaki değişkenleri taşıyan bir dosya , ebuild tarafından yaratılır:
Diğer dağıtımlar sizden /etc/profile veya başka yerlerdeki ortam değişkeni tanımlarını değiştirmenizi isterler. Fakat Gentoo , ortam değişkenlerini taşıyan birçok dosya ile uğraşılmasını engelleyerek , hem bu değişkenlerin bakımını hemde yönetimini sizin (ve Portage) için çok kolaylaştırıyor. Örneğin gcc güncellendiğinde , hiçbir kullanıcı müdahalesine gerek kalmadan /etc/env.d/05gcc dosyasıda güncelleniyor. Bu sadece Portage'a değil ama bir kullanıcı olarak size de yarar sağlıyor. Bazen bir değişkeni sistem çapında ayarlamanız istenebilir. Mesela http_proxy değişkenini ele alalım. /etc/profile ile uğraşmaktansa artık sadece bir dosya (/etc/env.d/99local) yaratıp tanımlamaları onun içine girebilirsiniz :
Tüm değişkenler için aynı dosyayı kullanarak , kendi tanımladıklarınıza kolayca bakabilirsiniz. /etc/env.d dizinindeki bazı dosyalar PATH değişkenini belirler. env-update çalıştırıldığında ortam değişkenlerini güncellemeden önce , bazı tanımalamarı eklemek suretiyle varolan değişkenleri ellemeden kendininkileri eklemeyi , paketler (veya kullanıcılar) için daha kolay hale gertiriyor. env-update scripti , değerleri /etc/env.d deki dosyaların alfabetik sıralamasına göre ekler. İşte bu yüzden , /etc/env.d deki birçok dosyanın adı bir rakamla başlar.
env-update çalıştırıldığında , tüm ortam değişkenleri oluşturulup /etc/profile.env (/etc/profile tarafındanda kullanılan) dosyasına konulur. Ayrıca LDPATH değişkenindeki bilgiler okunup /etc/ld.so.conf dosyasının oluşturulmasında kullanılır.Bundan sonra , dinamik linker tarafından kullanılan /etc/ld.so.cache dosyasının oluşturulması için ldconfig çalıştırılır. Eğer env-update komutunun etkilerini çalıştırdıktan hemen sonra görmek istiyorsanız , ortamı güncellemek için aşağıdaki komutu kullanın. Gentoo'yu kendileri kuran kullanıcılar bu komutu hatırlayacaklardır :
6.c. Değişkenleri Yerel Olarak Tanımlamak Bir değişkeni her zaman global olarak tanımlamak istemeyebilirsiniz. Örneğin , /home/kullanici/bin dizinini PATH'e ekleyip sistemdeki diğer kullanıcıların PATH değişkenlerinde bunun olmasını istemiyor olabilirsiniz. Bir değişkeni yerel olarak tanımlamak istiyorsanız ~/.bashrc veya ~/.bash_profile dosyalarını kullanmalısınız( ~ işareti /home/kullanıcı_ismi dizinine eşittir) :
Kullanıcı ile tekrar giriş yaptığınızda PATH değişkeni güncellenmiş olur. Bazen çok daha sıkı tanımlamalar istenebilir. Birkaç dakikalığına ihtiyacınız olan binaryleri ~/.bashrc dosyasını değiştirmeden veya gerçek binaryleri kullanmadan , geçici bir dizinden çalıştırmak isteyebilirsiniz. Bu durumda export komutuyla , sadece geçerli oturumdaki PATH değişkenini tanımlayabilirsiniz. Çıkış yapmadığınız sürece , geçici PATH değişkeni geçerliliğini sürdürür.
Bu belgenin içeriği Creative Commons Attribution / Share Alike altında lisanslanmıştır |
|
